Chúc Mừng Năm Mới

Kính chúc quý bạn năm mới vạn sự an lành

Thursday, February 16, 2023

NGỤ NGÔN Ê-DỐP (123 - 126) - Ngọc Châu phỏng dịch sang song thất lục bát

 


123. The Bee and Jupiter

A Bee from Mount Hymettus , the queen of the hive, ascended to Olympus to present Jupiter some honey fresh from her combs. Jupiter, delighted with the offering of honey, promised to give whatever she should ask. She therefore besought him, saying, "Give me, I pray thee, a sting, that if any mortal shall approach to take my honey, I may kill him." Jupiter was much displeased, for he loved the race of man, but could not refuse the request because of his promise. He thus answered the Bee: "You shall have your request, but it will be at the peril of your own life. For if you use your sting, it shall remain in the wound you make, and then you will die from the loss of it."

Evil wishes, like chickens, come home to roost.

123. Con Ong và ông Giời


Từ đỉnh mây núi Hy-me-tut

Chúa loài ong gấp rút gặp Giời

(Nơi Ô-lem-pích đẹp tươi)

Biếu ngài đõ mật tuyệt vời ngọt thơm


Giời tiếp nhận, cám ơn thích thú

Hứa ban cho bất cứ điều gì

Chúa Ong cầu xin tức thì

“Có ngòi nọc để khử đi kẻ nào


Dám liều lĩnh xông vào phá phách

Bắt ong non vét sạch mật ong

Ông Giời không mấy hài lòng

Do lòng thương lũ đàn ông đàn bà

Cũng do Ngài tạo ra mà có

Nhưng vì đã trót lỡ hứa rồi

Vậy nên Giời mới ra lời

Rằng ngòi sẽ có nhưng ngươi nhớ rằng

Thêm ngòi cũng ngang bằng hiểm họa

Bởi đốt châm kẻ phá tổ ong

Ngòi sẽ mắc lại ở trong

Mà khi ruột đứt thì ong chẳng còn


Như câu tục ngữ GÀ CON

MANG VỀ Ổ MỌI THỨ CÒN HỒ NGHI


124. The Old Hound

A Hound, who in the days of his youth and strength had never to any beast of the forest, encountered in his old age a boar in the chase. He seized him boldly by the ear, but could not retain his hold because of the decay of his teeth, so that the boar escaped.

His master, quickly coming up, was very much disappointed, and fiercely abused the dog. The Hound looked up and said, "It was not my fault. master: my spirit was as good as ever, but I could not help my infirmities. I rather deserve to be praised for what I have been, than to be blamed for what I am."


124.
Con chó săn già


Chó săn kia lúc còn non tuổi

Luôn thắng khi truy đuổi săn lùng

bất kì thú nào đã từng

Mà giờ thua chú lợn rừng dẻo dai


Nó đã tóm được tai lợn béo

Nhưng do răng già yếu lung lay

Lợn rừng giật ra được ngay

Rồi tiêu mất hút như bay vào rừng


Chủ thất vọng vô cùng chạy lại

Mắng nó đồ ăn hại đái hôi

Bao câu chửi mắng trên đời

Ông ta dồn hết một hơi tuôn trào…


Chó nhìn lên nghẹn ngào khổ ải:

“Ông chủ ơi không phải lỗi con

Quyết tâm thì vẫn đang còn

Nhưng giờ già yếu răng mòn lung lay


Hỏng việc ông chê ngay lập tức

Sao không khen việc trước con làm..”


125. The Old Lion

A Lion, worn out with years and powerless from disease, lay on the ground at the point of death. A Boar rushed upon him, and avenged with a stroke of his tusks a long-remembered injury. Shortly afterwards the Bull with his horns gored him as if he were an enemy. When the Ass saw that the huge beast could be assailed with impunity, he let drive at his forehead with his heels. The expiring Lion said, "I have reluctantly brooked the insults of the brave, but to be compelled to endure such treatment from thee, a disgrace to Nature, is indeed to die a double death."


125.
Con Sư tử già


Con Sư tử già nua ngắc ngoải

Nằm im trước lúc phải lìa đời

Lợn lòi trả thù tận nơi

Răng nanh thúc một cú chơi ngập sườn.


Sừng Bò mộng thêm đòn sau đó

như thể là từng có thù sâu.

Lừa kia ngó trước trông sau

Thấy không nguy hiểm cũng mau ra đòn


tặng Sư cú gót son vào trán.

Hơi cuối cùng Sư phán đôi câu:

«Ta thường chấp nhận khổ đau

Với ai can đảm lại giàu tài năng


Còn với lũ nhố nhăng, hèn nhát

Làm xấu xa trời đất cỏ cây

Như là cả lũ chúng bay

Đúng là chịu cái chết này lần hai.»


126. The Ass Carrying the Image

An Ass once carried through the streets of a city a famous wooden Image, to be placed in one of its Temples. As he passed along, the crowd made lowly prostration before the Image. The Ass, thinking that they bowed their heads in token of respect for himself, bristled up with pride, gave himself airs, and refused to move another step. The driver, seeing him thus stop, laid his whip lustily about his shoulders and said, "O you perverse dull-head! it is not yet come to this, that men pay worship to an Ass."
They are not wise who give to themselves the credit due to others.


126.
Con Lừa chở ảnh Thánh


Chú lừa chở trên lưng tượng gỗ

Đi ngang qua đường phố đông người

(Thánh nhân kính mộ bao đời

Muốn đưa đến đặt ở nơi cúng-thờ)


Càng đi vào thì lừa càng vướng

Vì thêm người phục xuống giữa đường

Tỏ lòng kính ngưỡng bội thường

Khiến lừa khoái, tưởng họ đương chào mình!


Mặt ngênh lên vai khuỳnh vênh váo

Không chịu đi, hỗn láo cưỡng lời

Chủ nhân phải vớ cây roi

Đét cho mấy đét miệng thời quát to:


“Quân lừa này, rõ đồ đần độn

Tượng chưa mang đến chốn đền đài

Mà mày làm họ vái dài

Cúi đầu kính ngưỡng cái vai con lừa


Dại khôn khó biết thiếu thừa

Nhưng đừng tưởng bở, đánh lừa bản thân.


Người dịch: Ngọc Châu.

ngocchaunvhp@gmail.com

Hải Phòng, Việt Nam


READ MORE - NGỤ NGÔN Ê-DỐP (123 - 126) - Ngọc Châu phỏng dịch sang song thất lục bát

MƯA BỤI – Thơ Tịnh Bình


 
          Nhà thơ Tịnh Bình


MƯA BỤI
 
Không phải là hạt bụi
Sao lại gọi bụi thôi
Mưa như là dáng khói
Choàng khăn sương tinh khôi
 
Mưa như nàng thiếu nữ
E ấp búp tay thon
Hôn lên bờ môi lá
Ươn ướt chùm mưa non
 
Xuân như còn tơ nõn
Vạt nắng khẽ buông hờ
Con đường mưa nho nhỏ
Lời tình rung phím tơ
 
Nhen vần thơ lơ đãng
Chạm mưa xuân rắc trời
Không hoa xoan tím ngõ
Bụi tình rơi... rơi... rơi...
 
TỊNH BÌNH
(Tây Ninh)

READ MORE - MƯA BỤI – Thơ Tịnh Bình

TAM PHÂN - Tam Quốc Chí ngoại truyện của Chu Vương Miện



Cuộc họp thượng đỉnh cuả Tào Tháo [tức Hàn Tín], Tôn Quyền [tức Cửu Giang Vương Anh Bố] và Lưu Dư Châu [tức Lương Vương Bành Việt] mỗi vị kèm theo một vài gia tướng thân cận. Bên Tào Tháo thì có Trương Liêu, Trình Dục. Bên Giang Đông cuả Anh Bố thì có Lỗ Túc, Gia cát Cẩn. Còn phía bên Lưu Bị thì có Khổng Minh Gia cát Lượng, Quan Vũ và Trương Phi. Tất cả đều ngôì ở vị trí chủ toạ bình đẳng, tức là bàn tròn, mở đầu Tào Tháo nói:
 
- Đúng là ngàn năm một thủa Trời đi vắng, danh sĩ Tư Mã Trọng Tương thu xếp cho chúng ta muá may quay cuồng trong khoảng thời gian nhuận vận 52 năm, gọi vắn tắt là thời Tam Quốc. Lãnh thổ cuả Cửu Giang Vương là cả vùng Hoa Nam phiá dưới sông Dương Tử, sau này phát triền ra thì có thể làm chủ cả vùng Lưỡng Quảng, hoặc chiếm thêm đảo Hải Nam, đảo Tàiwan. Còn phiá Lưu Huyền Đức (tức Bành Việt) thì làm chủ ½ Kinh Châu và trọn Ích châu [tức Tứ Xuyên Ba Thục] sau này có thể bành trướng chiếm trọn cả Vân Nam và Quý Châu, hoặc chiếm lên phía bắc là vùng Thanh Tạng. Phần còn lại là cuả nhà Đông Hán chỉ là chức hàm, còn thực tế là thuộc quyền cai quản cuả Hàn Tín Tào Tháo, nếu có đụng độ uýnh nhau giữa ba bên hoặc hai bên thì đánh cho chiếu lệ, đánh cho có đánh phạm vi uýnh nhau là khoảng 200 dặm biên giới giữa hai bên, đánh để luyện tập quân sĩ quân trường đổ mồ hôi chiến trường bớt đổ máu. Nếu một trong hai bên bị thua bỏ chạy, thì bên thắng lập tức dừng quân ngay lại không đuôỉ theo nữa, và hai bên Đông Ngô Ba Thục phải lập một thế trận liên minh để chống lại Tào Tháo. Bây giờ theo đề nghị cuả Khổng Minh Gia Cát Lượng Khoái Thông [tức Khoái Việt] thì đất nước sẽ chia ra làm ba phần, một phần phiá Tây là cuả Lưu Dự Châu, hai phần bên dưới sông Trường Giang là cuả Ngô Hầu Tôn Quyền, phần còn lại là cuả Tam Tề Vương Hàn Tín Tào Tháo, đây là lời vàng ngọc phán quyết cuả tiên sinh Tư Mã Trọng Tương, tất cả các vì sao [tinh tú] phải tuân lệnh tuyệt đối phải tôn trọng. Nếu không tuân thủ thì thời kỳ hưởng phước 52 năm sẽ bị thu ngắn lại. Nếu các vị Vương gia không đồng tình thì chúng ta sẽ chia sẻ trao đổi vào một dịp thuận lơị khác?
 
*
Về tới Hứa Đô thì trời cũng chuẩn bị vào đông, thời tiết lạnh lẽo đáng lẽ thừa tướng Tào Tháo phải dễ chiụ, đằng này ngài có vẻ như nóng nực, bực bội chi đó. Ngài bèn sai một thị vệ và một thái giám, điệu ngay vua Hán Hiến Đế ra trình diện. Nhà vua vừa đi vừa run như cầy sấy, chả rõ Tào Thừa Tướng làm gì mình. Chỉ thấy viên thái giám thì cởi dây lưng quần cuả Tào Thừa Tướng xuống, còn viên quân thị vệ thì cầm đầu nhà vua ấn xuống và lấy roi quất túi bụi vào đít vào mông nhà vua ,bắt bò qua háng Tào Thưà Tướng. Xong việc thì viên thái giám kéo quần Tào Thừa Tướng lên thắt dây lưng lại như cũ. Màn giáo đầu vừa xong thì kế tiếp là màn thứ nhì, hai viên thái giám xách nách Phục hoàng hậu ra bắt quì trước mặt Tào Tháo. Kế đó thì có hai cung nữ quàng dây vào cổ Phục Hoàng Hậu mỗi người kéo một bên, chơi trò thắt cổ. kéo đến khi nào Phục Hoàng Hậu thè lưỡi ra thì thôi, tuyệt đối không để cho chết. Chơi xong hai trò chơi đương đại tuyệt hảo này thì Tào Thừa Tướng cho mọi người qui an. Có lúc đang vui khoác lác dăm điều ba chuyện với bá quan văn võ thì Tào Tháo nghĩ tới lúc đang làm Tam Tề Vương bị Hán Cao Tổ bắt cóc ở Vân Mồng trói mèo lại quăng nằm chèo queo như con chó dái đằng sau xe ngựa, rôì chả cần xử xét gì cả, hạ ngay một cú xuống Hoài Âm Hầu, an trí giam lỏng tại kinh thành trở thành tướng không quân. Rồi đùng một cái Lã Hậu kêu vào trình diện để bàn chuyện quốc sự, chưa tới nơi đã bị võ sĩ dẫn thẳng vào trong tháp chuông chém cho một nhát lìa đời. Thế là Tào Thừa Tướng lệnh cho ngự tiền thị vệ cho điệu cấp kỳ nhà vua Hiến Đế lên làm việc, viên thị vệ cởi hết quần áo nhà vua ra, đặt nằm trên một cái băng bằng gỗ. Nằm xong thì Tào Tháo nhào vào bóp dái, bóp đến khi nào mặt nhà vua Hiến Đế vừa xanh vừa vàng, miệng thè lưỡi ra không thở được nữa thì Tào thừa Tướng biết là hòn dái đã thọt lên cổ nghẹn họng không thở được nữa, nên ngừng tay không bóp nữa, để còn dành đó mà chơi tiếp lần khác, chớ bóp tiếp thì kể như mạng vua Hiến Đế đi đơì nhà ma ngay tức thì. Phần đất cuả Tào Tháo thì dân cư đông đúc, đất đai phì nhiêu, dân chúng bá tánh của ăn của để, tướng Võ hàng ngàn người, tướng Văn hàng trăm người, quân binh hàng nửa triệu, tha hồ mà an cư lạc nghiệp. Quân Ngô Thục liên minh có dở trò đánh phá thì cũng như mụt lở ngoài da chả có gì đáng bận tâm cả. Lâu lâu quan Tào Thừa Tướng dở chứng thì cũng chơi trò bổn cũ soạn lại, là sai cung nữ thắt cổ Phục Hoàng Hậu cùng bóp dái vua Hán Hiến Đế. Rồi trong lúc rượu say thế nào không biết, Tào Thừa Tướng không làm chủ được bản thân cuả mình, bóp dái mạnh quá, làm hai viên ngọc hoàn cuả Hiến Đế chạy thót lên cổ họng nghẹn thở chết quách, và Phục Hoàng Hậu thì lè lưỡi ra mà thác theo.
 
*
Đây nói về trường hợp Quan Vũ [tức Quan vân Trường], tiền thân là Hạng Vũ, bây giờ là Quan Vũ, vẫn giữ tên cũ là Vũ chỉ thay họ. Hồi thời Tây Hán thì Hạng Vũ chết vào năm ba mươi mốt tuổi. Thấy chết như vậy là lãng nhách quá uổng, Tư Mã Trọng Tương trong lúc qui án bèn cho thác sinh vào thời Tam Quốc ơn đền nghiã trả. Vì Vũ kết nghĩa ăn thề cùng sống chết anh em với Lưu Bang. Nên cha cuả Lưu Bang là Lưu Thái Công và vợ của Lưu Bang là Lữ Thị bị Hạng Vũ bắt ở Bành Thành, nhưng Vũ vẫn tôn trọng cha Lưu Bang như cha ruột cuả mình và vợ của Lưu Bang là chị dâu cuả mình. Vì nghĩa khí như thế sau này ở Tam Quốc, đêm đêm Quan Vũ thắp đèn gác cho hai bà chị dâu [phu nhân cuả Lưu Bị là Cam phu Nhân và My Phu Nhân] an giấc điệp, là lúc phong ấn từ quan, quá ngũ quan trảm lục tướng thì Nhan Lương Văn Xú cùng bốn tướng nữa vốn là những kẻ nội phản [nuôi ong tay áo] ăn cháo đái bát, nên sáu nhát đà đao cuả thanh long đao đưa hồn sáu đứa bất nghiã về bên kia thế giới. Với Quan Vân Trường thì ơn đền nghĩa trả, một cách quá ư là sòng phẳng. Ngay tướng Hoàng Trung của đất Xuyên khi giao chiến với Quan Vũ, vì con ngựa quá già yếu làm cho tướng Hoàng Trung ngã ngựa, nhưng Quan Vũ hoành ngang ngay thanh đao lại, và mỉm cười nói nhẹ nhàng với tướng Hoàng Trung:
 
- Bây giờ cũng xế chiều rồi trơì cũng sắp tối, tướng quân cũng nên về trướng an nghỉ, bôì dưỡng lại sức khoẻ để ngày mai chúng ta lại tái chiến. Cũng vì cái ân nghĩa này mà tướng Hoàng Trung chỉ rút tên, nhắm ngay cái chỏm mũ cuả Quan Vũ mà bắn một phát, Quan Vũ sờ tay lên chỏm mũ thấy ngay mũi tên còn dính tòng teng ở đó, biết ngay là Hoàng Trung đã tha mạng cho mìn , không muốn hạ sát mình vì cảm cái nghĩa ngàn cân treo sợi tóc đó mà tướng Ba Thục Hoàng Trung về qui hàng Lưu Hoàng Thúc vô điều kiện. 
 
chuvươngmiện

READ MORE - TAM PHÂN - Tam Quốc Chí ngoại truyện của Chu Vương Miện

ÓNG ÁNH – Thơ Lê Phước Sinh


             Nhà thơ Lê Phước Sinh


ÓNG ÁNH
 
Tình như là cá biển
mới kéo từ lưới lên
mằn mặn thoang thoảng gió
xanh tươi thật ngon lành.
Lặng,
để nghe giọng hát
của nàng mỹ nhân ngư.
 
           Lê Phước Sinh

READ MORE - ÓNG ÁNH – Thơ Lê Phước Sinh

Wednesday, February 15, 2023

SINH NHẬT THÁNG HAI, HAPPY VALENTINE! _ Thơ Như Nguyệt

Nhà thơ Quách Như Nguyệt


Sinh nhật tháng Hai, 

Happy Valentine!


Mỗi tháng Hai có ngày lễ tình yêu

Có sinh nhật anh vài ngày trước đó

Ôi tháng Hai sinh nhật của người yêu

Mỗi tháng Hai em thấy nhớ anh nhiều

 

Có những điều đã quên đi,

Tháng Hai lại quay về nhắc nhở

Ôi tháng Hai, ôi chập chùng nỗi nhớ

Ôi tháng Hai, em lại mộng lại mơ

 

Lễ Tình Nhân vui quá phải không anh?

Hai mươi bốn đóa hồng nhung anh tặng

Bài thơ tình anh đọc dưới ánh trăng

Hơn hai năm nhưng tình nồng nghĩa nặng

 

Happy Birthday, Happy Valentine’s Day!

Mối tình xưa giờ xa xưa, xa quá!

Mỗi tháng Hai, có hai ngày đáng nhớ

Sinh nhật anh và ngày lễ Valentine


Như Nguyệt

  

READ MORE - SINH NHẬT THÁNG HAI, HAPPY VALENTINE! _ Thơ Như Nguyệt

BÂNG KHUÂNG - Chùm thơ Vũ Hùng




 BÂNG KHUÂNG 

Nơi này cũng đã hai năm
Bạn bè sư phạm ghé thăm chụp hình 
Ngắm hoa quân tử* một mình
Bâng khuâng vạt nắng lung linh Xuân tràn.
Thủ Đức,10.02.2023
Vũ Hùng

* Hoa trang quân tử.


TIẾNG GÀ GÁY 
Mươi hôm ở lại Sài Gòn
Lắm đêm giấc ngủ khó tròn nệm hoa
Vẳng khuya xao xác tiếng gà
Giật mình cứ ngỡ quê nhà, trắng sương !
Sài Gòn, 10.02.2023
Vũ Hùng


BÌNH DƯƠNG 
Cuối tuần ghé lại Bình Dương
Lung linh nắng sớm con đường thắm hoa
Bình Dương áo mới kiêu sa
 Cà phê ngào ngạt đậm đà Hoàng Cũng!
Thủ Dầu Một ,12.02.2023
Vũ Hùng 
READ MORE - BÂNG KHUÂNG - Chùm thơ Vũ Hùng

Chùm hoa mừng NGÀY VALENTINE - Chu Vương Miện










 

READ MORE - Chùm hoa mừng NGÀY VALENTINE - Chu Vương Miện

Tuesday, February 14, 2023

PHÍA TÀ DƯƠNG QUÊ NHÀ – Thơ Tịnh Bình


 
           Nhà thơ Tịnh Bình

 
PHÍA TÀ DƯƠNG QUÊ NHÀ
 
Một bông hoa vừa nở
Trên rào dây thép gai
Hình như trong nắng sớm
Tiếng chim thôi u hoài
 
Hơn thua cùng được mất
Thời gian đôi cánh bay
Còn ai bên ta nữa
Mắt nhòa dư lệ cay
 
Gió về đâu lối gió
Hư ảo đường mây qua
Giấc chiêm bao hư thực
Phía tà dương quê nhà
 
Nhủ lòng thôi an tĩnh
Ngoài kia cơn sóng đời
Lặng yên cùng huyên náo
Chẳng làm buồn hay vui...
 
TỊNH BÌNH
(Tây Ninh)

READ MORE - PHÍA TÀ DƯƠNG QUÊ NHÀ – Thơ Tịnh Bình

TẢN MẠN VỀ RƯỢU NHO (3) - Nguyên Lạc

                                    (Kỳ 3)

 
IV. CÁCH LÀM RƯỢU VANG TRUYỀN THỐNG
 
Cách làm rượu vang là quá trình chuyển hóa nước nho ép thành rượu. Thường cần khoảng từ 1,3-1,5kg nho tươi để thu được 1 lít rượu vang.
 
1. Các giai đoạn chủ yếu
Các giai đoạn chủ yếu trong quá trình sản xuất rượu là:
– tách cuống nho khỏi chùm nho,
– ép nước nho, ủ nho
– lên men.
Tùy theo ý muốn của nhà sản xuất rượu, muốn thu được rượu vang đỏ, hồng hay trắng mà các công đoạn sản xuất sẽ khác nhau. Giống nho làm rượu cũng ảnh hưởng đến loại rượu thu được.
Giai đoạn lên men rượu – giai đoạn chủ yếu của quá trình làm rượu – là một quá trình tự nhiên, trong đó đường có ở nho chuyển hóa thành cồn, do tác động của vi khuẩn và chất lên men có sẵn trong vỏ nho. Rượu trong quá trình lên men sẽ thải ra khí CO2 (Carbon dioxide). Chính loại khí này trong các chai rượu Champagne sẽ làm bật nút chai và làm rượu Champagne sủi bọt trông rất hấp dẫn.
Sau khi ép, nước nho được lọc cặn, cho thêm một lượng nhỏ khí sulfua để diệt khuẩn và được nuôi trong thùng inox hoặc thùng bê tông quét sơn thực phẩm (Epoxy) hay thùng gỗ sồi. Thời gian nuôi trong thùng gỗ do nhà sản xuất tính toán tùy theo tính chất của giống nho. Một thời gian sau, vang được rút ra khỏi thùng, lọc và đóng chai trước khi đem ra bán cho người tiêu dùng.
 
2. Cách làm rượu vang
Như đã biết, rượu vang đỏ chỉ có thể làm từ nho đỏ, trong khi đó rượu vang trắng có thể làm từ nho đỏ hay nho trắng. Rượu vang hồng, làm từ nho đỏ.
2.1. Cách làm rượu vang đỏ
Nho đỏ được hái, đưa về xưởng hoặc nhà máy rồi được ép nhẹ để làm bật hạt nho khỏi quả nho. Sau đó, người ta tăng độ ép để thu được nước nho và bã nho. Nho sau khi được ép sẽ chuyển qua khâu tách cuống nho khỏi chùm nho. Công đoạn này có mục đích tránh cho cuống nho tiếp xúc với nước nho và làm cho rượu có mùi ngai ngái của cỏ ướt. Nước nho và bã nho ngay sau đó được đưa vào các bồn chứa lớn bằng inox hoặc bê tông quét sơn thực phẩm (Epoxy). Rượu trong bồn sẽ lên men từ 4-10 ngày. Trong khoảng thời gian đó, chất màu và chất chát (tanin) sẽ hòa lẫn vào hỗn hợp lỏng gồm nước nho và bã nho. Người ta có thể thu được rượu có màu sắc và độ chát theo ý muốn tùy số lượng thời gian ủ nho trong thùng chứa. Nói chung là các loại rượu vang đỏ danh tiếng thường được ủ lâu hơn các loại rượu khác.
Sau khi nho đã được ủ theo thời gian do nhà sản xuất tính toán, rượu sẽ được rút ra khỏi thùng chứa theo nguyên tắc từ tính: chất lỏng (rượu) sẽ tự tách ra khỏi các thành phần nặng khác như: cuống nho, vỏ nho…
Nước rút lần đầu này được gọi là “vang giọt”. Hỗn hợp còn lại của thùng chứa sẽ được đem ra ép lại để có được “vang ép”: rất đậm màu và giàu chất chát.
Người ta thường trộn lẫn “vang giọt” và “vang ép” trước hoặc sau khi đưa vang vào nuôi trong thùng gỗ. Giai đoạn này được đánh dấu bởi một quá trình lên men lần thứ hai, kết quả là chất chua trong vang sẽ giảm đi.
2.2. Cách làm rượu vang trắng
Rượu vang trắng khác rượu vang đỏ nhờ công đoạn ép nho, theo đó người ta không để cho nước nho ép tiếp xúc với vỏ nho: Sau khi tách hạt nho khỏi quả nho, người ta sẽ ép nho ngay lập tức nhằm tránh không cho nước nho ép tiếp xúc nhiều với vỏ nho.
Tính đặc thù của rượu vang trắng thể hiện qua sự tươi mát, đôi khi gắt dịu, nhờ vào độ axit chua tương đối cao. Cũng vì để giữ cho rượu vang trắng có nhiều axit chua, người ta thường ép nho ở nhiệt độ thấp .
2.3. Cách làm rượu vang hồng
Có thể làm rượu vang hồng từ hai phương thức sau: để cho vỏ nho tiếp xúc với nước nho trong một thời gian ngắn sau khi ép để thu được màu hồng sẫm (Rosé de Saigné) hoặc ép thẳng nho đỏ và tùy theo mức điều chỉnh độ ép mà thu được hỗn hợp phơn phớt hồng (Rosé de Presse)
2.4. Cách làm rượu vang nổ hay rượu vang sủi (sparkling wine)
Vang nổ hay vang sủi (sparkling wine) có thể là loại vang trắng hoặc hồng, có độ ngọt vừa phải, khi rót ra ly có những hạt bọt khí li ti nổi lên phía bề mặt.
Nhiều người có thói quen dùng từ “Champagne” (rượu sâm-panh) để chỉ các loại vang sủi bọt. Cách gọi này không chính xác: Mọi loại Champagne đều là sparkling wine, nhưng không phải tất cả các vang sủi đều là Champagne. Tên Champagne này chỉ độc quyền cho vang sủi được sản xuất ở vùng Champagne (Champagne là tên vùng trồng nho và làm rượu của Pháp). Nếu vang sủi làm tại Ý, nó sẽ được gọi với cái tên Prosecco, và vang sủi Mỹ thì được gọi là Sparkling Wine.
Sparkling wine là một khái niệm không liên quan gì đến nồng độ cồn, mà là tên gọi chung cho các loại rượu vang có sủi bọt hay sủi tăm, thường gọi là vang nổ. Chúng thực chất chính là rượu vang nhưng được lên men hai lần. Lần lên men đầu tiên có quy trình như làm rượu vang bình thường, đó là nước nho ép và lên men. Trong quá trình lên men thứ hai, carbonat đã được bơm thêm vào để tạo ra sủi tăm, trước khi được đóng chai. Nghe có vẻ giống rượu Champagne phải không? Trên thực tế, nếu xét theo quy trình sản xuất thì chúng không có gì khác nhau cả, Champagne chỉ đơn giản là rượu vang nổ được sản xuất và đóng chai tại Pháp mà thôi.
– Cách làm Champagne:
Nho được lựa kỹ và hái bằng tay trước kỳ thu hoạch ít ngày để tránh cho nho không bị chín quá, sau đó được ép ngay để tránh cho vỏ tiếp xúc với nước nho.
Tiếp theo, nho được ủ ở nhiệt độ thấp để giữ tính chất hoa quả tươi mát.
Kết thúc quá trình ủ chua, nho được rút khỏi bình chứa inox, lọc chất cặn bằng cách cho lòng trắng trứng hoặc chất keo cá vào trong rượu, sau đó được pha lẫn nhau tùy theo ý muốn của chuyên gia làm rượu để giữ được vị gia truyền của nhà sản xuất từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Tiếp đó rượu được đưa ra đóng chai, chuyên gia làm rượu cho thêm vào hỗn hợp rượu sirô đường và chất lên men gọi là Liqueur de Tirage. Chai Champagne sẽ được đóng nút rồi để lên những kệ gỗ (pupitre) hoặc sắt (Giropalette), cổ chai quay xuống dưới và được nuôi một thời gian để tạo bọt. Chuyên gia làm rượu mỗi tuần sẽ quay chai 45 độ cho cặn lắng xuống đáy cổ chai. Khi cặn đã xuống hết, chuyên gia làm rượu sẽ nhúng cổ chai vào một chất lỏng đông lạnh để cặn đóng băng, sau đó nhờ sức ép của khí CO 2 đẩy vọt cặn ra ngoài sau khi mở nút chai. Rượu thay thế phần rượu và cặn bị mất được gọi là Liqueur d Expédition, gồm hỗn hợp rượu lâu đời và sirô đường. Chai Champagne được đóng nút lại lần thứ hai và nuôi thêm trong hầm rượu ít lâu trước khi đưa ra dán nhãn và tiêu thụ.
– Vài điều về Champagne:
Trong công chuyện làm ăn, ly rượu Champagne dễ dàng thay thế một tách cà phê, vì nó sẽ làm cho câu chuyện trở nên hấp dẫn. Nó sẽ xoá dần mọi trở ngại và làm cho các quan điểm đối nghịch trở nên gần nhau hơn. Rượu champagne còn là cầu nối của các dân tộc. Nếu như Đô đốc Hải quân Nelson của Anh từng nói phải căm thù người Pháp như căm thù quỷ dữ, ông lại là người vô cùng thích uống rượu Champagne.
Uống rượu Champagne cũng là cách để chứng tỏ cho người khác thấy đẳng cấp xã hội của mình. “Hãy nói cho tôi biết bạn ăn uống gì, tôi sẽ nói bạn thuộc đẳng cấp nào trong xã hội”: câu ngạn ngữ này lúc nào cũng đúng; vì nếu bạn gọi một chai Champagne trong một tiệm ăn thì điều đó chứng tỏ sự thành công trên thương trường hoặc địa vị xã hội của bạn. Đó cũng là một nét rất đặc trưng của văn hóa phương Tây.
 
The best cheap Champagne
..........................
 
@ Vài điều cần biết thêm về rượu vang:
– Khi ủ rượu, người ta ủ riêng từng loại nho, khi đóng chai mới là lúc người ta pha vào nhau, nên khi uống, người sành rượu tìm thấy ở trong ngụm rượu có những vị khác nhau như: mùi vị của các loại dâu chín, các loại bạc hà, mùi trái cây nhiệt đới hay vị ngọt của mocha, của vanilla, v.v.
— Rượu vang đỏ – được làm từ nho đỏ – không phải toàn một màu đỏ đậm mà người Việt mình thường hay gọi là “Màu đỏ Bordeaux”: chỉ nơi xuất xứ rượu nho của Pháp. Rượu vang đỏ có nhiều gam màu khác nhau: đỏ nhạt, đỏ đậm, cam nhạt, cam đậm, nâu nhạt, nâu đậm hay ngả màu tím tro, v. v…
— Rượu được làm từ nho và mỗi loại nho sẽ đem lại một hương vị, màu sắc khác nhau. Điều này đã giúp rượu vang sản xuất ra có nhiều mùi vị khác nhau nên người tiêu dùng đã gọi chung là rượu vang chát, rượu vang ngọt,… Trong đó, rượu vang chát là rượu vang được ưa chuộng nhất và là lựa chọn hàng đầu của những người sành rượu.
Rượu vang chát là rượu vang đỏ có hàm lượng tanin (vị chát) lớn và có nồng độ cồn cao. Có thể hiểu đơn giản dòng rượu vang này là loại rượu vang đỏ có vị chát khi uống. Vang chát sẽ để lại dư vị chát đặc trưng nơi vòm họng.
Đa số rượu vang chát được lên men từ các giống nho có hàm lượng tanin (độ chát) cao và lượng đường thấp như: Tannat, Syrah, Nebiolo, Cabernet Sauvignon, Petit Verdot…
. Tannat: Giống nho sản xuất rượu vang có hàm lượng tanin cao nhất thế giới.
. Sagrantino: Giống nho bản địa quý của Ý với hàm lượng tannin cực cao.
. Syrah: Giống nho tạo nên hương vị mạnh mẽ của vang.
. Nebbiolo: Giống nho cổ điển của Ý, đặc trưng với vị tannin cao và một chút vị đắng nhẹ.
. Cabernet Sauvignon: Giống nho phổ biến nhất trên thế giới, tạo nên phong vị chát đặc trưng trong các chai vang.
. Petit Verdot: Giống nho có tannin êm, thường được sử dụng để pha trộn.
. Mourvèdre: Giống nho tạo nên phong cách vang đậm đà với vị chát đặc trưng.
 
Vị chát của rượu vang thường sẽ xuất hiện nhiều trong các chai rượu vang trẻ, giúp rượu vang có thể lưu trữ lâu năm, vị chát cũng sẽ dịu và tròn đi sau nhiều năm thành trường. Chính vì vậy, để thưởng thức những chai rượu vang trẻ, nên mở nắp khoảng 30 phút để vang oxy hóa, dịu vị gắt (decanting: làm cho rượu thở).
Khi rượu còn trẻ, (đặc biệt rượu vang đỏ, trong một số trường hợp có cả rượu trắng) độ acid rất cao, độ cồn nồng và độ chát còn hăng gắt. Khi đó rượu rất cần oxy kích động để làm cho dịu lại, đồng thời các hương thơm khác của rượu được dậy mùi hơn, nhờ vậy bạn sẽ ngửi các hương thơm của rượu một cách hài hòa và vị rượu sẽ cân bằng trong vòm miệng. (Sẽ nói rõ thêm về decant/ decanter ở phần dưới: Thưởng Thức Rượu Vang)
Rượu vang ngọt được sản xuất từ những trái nho có hàm lượng đường cao, tanin và acid chua thấp như: Moscato, Madeira, Muscat Blanc, Muscat of Alexandria…
Trong rượu vang luôn có một lượng đường nhất định. Tùy vào từng dòng vang mà hàm lượng đường khác nhau, có thể ít hơn 1g đến 220g đường trên 1 lít. Trong đó, vang ngọt (sweet wine) là loại vang có hàm lượng đường cao từ 35g/L hoặc hơn, vị chát ít do lượng tanin thấp.
Trong khi đó, nhiều loại vang trắng và vang đỏ có thể chứa tối đa 10g đường nhưng vẫn thuộc dạng rượu vang không ngọt (dry wine). Bạn có thể tham khảo lượng đường trong các dòng vang như sau:
– Bone Dry Wine: chứa ít hơn 1g đường trong 1 lít rượu vang.
– Dry Wine: chứa lượng đường từ 1-10g/L.
– Off-dry Wine: chứa lượng đường từ 10-35g/L.
– Sweet Wine: chứa lượng đường từ 35-120g/L.
– Very sweet Wine: chứa lượng đường từ 120-220g/L.
 
........
 
Chữ “dry” của tiếng Anh: “Dry” có nghĩa là khô. Người Tây phương đều dùng cái ý niệm “dry” để đối chọi với ý niệm “sweet (ngọt) khi mô tả rượu. Chỉ cần nói ly rượu này “dry”, hay “sec” hay “seco” là người ta hiểu ngay rằng vị của nó không ngọt.
 
. Những đặc trưng của rượu vang ngọt:
Vang ngọt được làm từ quả nho chín kỹ. Nho dùng trong sản xuất vang ngọt được thu hoạch muộn để đảm bảo tất cả các quả nho được chín kỹ. Người trồng nho sẽ tính toán kỹ lưỡng thời điểm thu hoạch cũng như tuyển chọn những quả nho đạt chuẩn. Quả nho chín kỹ trên cây sẽ có độ ngọt đậm và chứa lượng đường cao hơn rất nhiều so với nho vừa chín tới.
Quá trình lên men sẽ làm biến đổi 1 phần đường tự nhiên trong nho thành cồn, phần còn lại sẽ làm nên vị ngọt đặc trưng cho rượu. Hoặc trong trường hợp làm từ nho thông thường thì quá trình lên men sẽ bổ sung thêm đường để tạo thành vang ngọt.
Vang ngọt có nồng độ cồn thấp hơn so với các loại vang thông thường, thường trong khoảng 9 – 10 độ. Một số chai vang có thể có nồng độ cao hơn, nhưng đa số là ở nồng độ này để đảm bảo vị ngọt của rượu.
Vang ngọt có nồng độ thấp và lượng đường nhiều hơn, do vậy khi thưởng thức, bạn có thể dễ dàng cảm nhận được hương vị ngọt ngào, đằm thắm và dư vị nhẹ nhàng trong vòm họng. Đây cũng là cách nhận biết rượu vang ngọt đơn giản nhất. Cùng với vị ngọt là một chút vị chua xen kẽ, tạo sự thanh mát, chiều lòng vị giác cũng như giúp hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn. Với đặc trưng hương vị này, vang ngọt là dòng rượu lý tưởng để dùng tráng miệng. Và nó cũng dễ dàng phù hợp với tất cả mọi người, đặc biệt là phụ nữ hay người có “tửu lượng” thấp. Vang ngọt mang đến hương vị ngọt ngào, đằm thắm
 
. Phương pháp sản xuất rượu vang ngọt:
Rượu vang ngọt được sản xuất theo nhiều phương pháp khác nhau, điển hình nhất là 4 phương pháp dưới đây:
.. Lên men trái nho chín kỹ
Phổ biến nhất là phương pháp lên men trái nho chín kỹ. Nho được thu hoạch muộn, tại thời điểm quả nho tích tụ lượng đường cao nhất. Sau đó nho được ép lấy nước và cho vào thùng ủ để bắt đầu quá trình lên men.
.. Lên men trái nho đóng băng (Ice wine)
Thêm một phương pháp sản xuất vang ngọt khác là sử dụng trái nho thu hoạch vào cuối mùa đông và được để đóng băng tự nhiên. Khi đó lượng nước trong quả nho sẽ ít hơn và hàm lượng đường cao hơn, tạo ra rượu vang có vị ngọt và thoảng hương vị mật ong.
.. Sử dụng con nấm Botrytis
Đây là một loại nấm quý có khả năng làm trái nho khô lại. Lượng đường trong quả nho sẽ được cô đặc, tạo ra hương vị vô cùng đậm đà, phong phú và phức tạp. Điển hình nhất cho phương pháp làm vang ngọt sử dụng con nấm Botrytis chính là dòng vang ngọt đến từ vùng Sauternes.
.. Phương pháp cường hóa
Vang ngọt còn được sản xuất bằng phương pháp cường hóa, tức là thêm rượu mạnh (brandy) vào rượu vang nền trước quá trình lên men. Mục đích là để làm chậm lại sự lên men của rượu vang, tạo ra dòng vang ngọt với lượng đường và nồng độ cồn khá cao, có thể lên đến 19%.
 
Đặc điểm rượu vang chát và ngọt:
– Vang chát có hàm lượng đường ít hơn và nồng đồ cồn cao nên khi thưởng thức, bạn sẽ không thấy vị ngọt mà rất nhiều vị khác nhau. Còn đối với rượu vang ngọt, nó có hàm lượng đường cao nên khi uống, bạn sẽ dễ dàng cảm nhận được vị ngọt dịu từ loại vang này.
– Vang chát có nồng độ cồn cao để làm nổi bật vị chát (tanin). Nồng độ cồn thường vào khoảng 12 – 17 độ, nên với những người sành rượu thì đây là loại rượu vang dễ uống và thơm ngon. Còn đối với vang ngọt, nồng độ chỉ ở mức khoảng 9 đến 10 độ, vì nếu cao quá sẽ làm mất vị ngọt cần phải có của rượu.
– Rượu vang ngọt có thời gian lên men nhanh hơn nhiều so với vang chát, vì nếu càng ủ lâu, nồng độ cồn sẽ càng cao, làm mất vị ngọt của rượu. Thời gian lên men của vang chát lại rất lâu, vì như vậy thì độ chát của vang này mới được đậm đà.
 
..........
 
@ Brut có nghĩa là gì? Vài điều căn bản về rượu Champagne và các loại vang sủi bọt khác.
Ta thường thấy từ “Brut” trên nhãn chai rượu Champagne và các loại vang sủi bọt, vang nổ khác, nó có ý nghĩa gì?. Dưới đây là một vài hướng dẫn đơn giản về các loại rượu vang sủi bọt, dựa trên độ ngọt của vang (Độ ngọt trong rượu vang là do đường: Đường trong nho lên men thành rượu; vì nhiều lý do, đường không thể chuyển hóa hết thành rượu, nên trong rượu vang vẫn còn đường, gọi là dư lượng đường (residual sugar – RS). Rượu còn rất ít đường gọi là vang khô (dry wine), nếu còn nhiều đường gọi vang ngọt (sweet wine).
– Ultra Brut/ Extra Brut được quảng cáo là “Champagne ăn kiêng” vì nó chứa rất ít đường, chỉ khoảng 0-6 gram / lít dư lượng đường – residual sugar (RS)
– Brut: không cho cảm giác ngọt. Đây là chủng loại phổ biến nhất của rượu sâm banh (champagne), chứa lượng đường từ 6-12 grams / lít (RS)
– Extra Dry / Extra Sec: vị ngọt nhẹ, chứa lượng đường 12-17 grams / lít (RS)
– Sec: khá ngọt, có chứa lượng đường 17-32 gram / lít (RS)
– Demi-Sec: ngọt ngào, có chứa lượng đường 32-50 grams / lít (RS)
– Doux: vị ngọt ngào, chứa hơn 50 grams đường / lít (RS)
 
(Còn tiếp nhiều kỳ)
 
                                                           Nguyên Lạc

READ MORE - TẢN MẠN VỀ RƯỢU NHO (3) - Nguyên Lạc

TIẾNG CHIM, THƠ XƯA, TỈNH VÀ ĐIÊN – Thơ Chu Vương Miện


 


TIẾNG CHIM
 
chim nó theo chim
quạ nói theo quạ
nói theo tiếng người
nghĩa theo một đàng
nói đi một nẻo
thường là nói láo
con yểng con nhồng
thường là loạn xạ
nước lã cầm hơi
nói là ăn cháo
ngày chỉ ăn khoai
nói là khoai mài?
đôi khi nhịn đói
nói ăn lai rai?
con cá bơi qua
con cá bơi lại
con thằng chài đậu
trên cành sung thoáng
một cái đớp mất
tiêu con cá xong?
thu lá tên cành
mùa thu lá bay?
suốt cả đêm ngày
thi sĩ ngồi trên
bờ sông với chó
chả có gì trôi?
chó và thi sĩ
rách nát cả lòng
buổi sáng họp chợ
buổi chiều chợ tàn
không có ăn xin
không có khảy đàn
 
 
THƠ XƯA
 
thời tiền chiến có thi hào làm
thơ ban đêm gánh bán cho trời
đọc trời đọc thét rồi phát khóc
bây giờ có điện thoại cầm tay
thẻ ông địa trời dùng để gọi
về Việt Nam? để làm cái gì?
không rõ đa số thi nhân thời
bây giờ (tức là thời hại điện)
đều có túc trái tiền duyên với
nhà Phật nên tuyệt đại đa số
viết Chùa viết cho chư Thiên chư
Phật chư Bồ Tát Chư La Hán
sư Cụ sư Bà sư Ông sư
Cô chú Tiểu Sa Di đọc cùng
thưởng thức thơ có nirvana
có dukkha có thần thánh và địa ngục
 
 
TỈNH VÀ ĐIÊN
 
còn tiền thời tỉnh
cạn tiền thời điên?
lý đương nhiên
 
thằng điên cởi truồng chả ma nào coi
con tỉnh cởi chuồng
múa sexy phải mua vé chợ trời
chợ đen
 
thời và thế
thế và thời
ngồi lỳ giống con gà toi?
 
quan làm chủ
dân làm đầy tớ
năm nào cũng bị lũ
 
con chim đậu
con chim bay
con trên bầu tròi
con trên nhành cây
 
con bò kéo xe
con bò xe kéo
mệt quá chết queo?
 
con mèo đực
con mèo cái
đang đêm leo lên nóc nhà
chọc phá cắn nhau
kêu oai oái
 
trẻ chết
già chết
chả có ai sống mãi
trừ rắn lột?
 
Chu Vương Miện

READ MORE - TIẾNG CHIM, THƠ XƯA, TỈNH VÀ ĐIÊN – Thơ Chu Vương Miện