KIỀU BÍCH HẬU – NGƯỜI ĐÀN BÀ DỆT NẮNG QUA ĐẠI DƯƠNG

 

(Tản văn của nhà thơ – nhà giáo Trương Phương Nghi)

 

Trong khu vườn văn học đương đại, có những người cầm bút chọn cách lặng lẽ vun trồng những gốc cây đại thụ, nhưng cũng có những tâm hồn chọn trở thành cơn gió, mang hương sắc của xứ sở bay cao bay xa hơn khỏi biên giới hình chữ S. Nhà văn, nhà thơ, dịch giả, đại sứ văn hoá tiêu biểu, TS danh dự học viện Prodigy Life (Mỹ) - về văn chương và nghiên cứu văn hóa, Trưởng nhóm Nữ dịch giả Hà Nội, (Hanoi Female Translators - HFT) – Kiều Bích Hậu là như thế đó.

Trước hết chúng ta hãy lược qua một số nét và thành tích của Kiều Bích Hậu:

Chị sinh năm 1972 tại Hưng Yên, Việt Nam.

Ủy viên Hội đồng dịch văn học, Hội nhà văn Việt Nam.

Tiến sĩ danh dự - Học Viện Prodigy Life (Mỹ) về văn chương và nghiên cứu văn hóa.

Trưởng nhóm Nữ dịch giả Hà Nội, (Hanoi Female Translators - HFT)

Là nhà văn, nhà thơ, dịch giả, đại diện văn học. Hội viên Hội nhà văn Việt Nam. Là Biên tập viên tạp chí Neuma (Romania), tạp chí Humanity (Nga), Đại diện tại Việt Nam của Tạp chí Prodigy (Mỹ), Đại sứ NXB Ukiyoto Canada tại Việt Nam. Đã xuất bản 30 đầu sách riêng tại Việt Nam, Ý, Hungary, Mỹ, Romania, Slovenia, Morocco và Canada. In chung 6 đầu sách tại: Đức, Canada, Nga, Hy Lạp, Romania. Thơ và truyện ngắn được dịch 20 ngôn ngữ trên thế giới: English, Italian, Korean, Russian, Marathi, Hindi, Romanian, Hungarian, Spanish, Portuguese, Nepali, Uzbek, French, German, Turkish, Chinese, Arabic, Slovenia, Bengali, Montenegrin…

Giành 11 giải thưởng văn học trong nước và quốc tế.

- Giải thưởng tác phẩm tuổi xanh 1992

- Giải Nhì cuộc thi truyện ngắn Báo Văn nghệ 2007

- Giải Khuyến khích cuộc thi truyện ngắn Tạp chí Văn nghệ quân đội 2009

- Giải thưởng Bộ tư lệnh Hải quân năm 2013 cho bút ký và truyện ngắn về lực lượng tàu ngầm

- Giải thưởng năm 2013 của Văn nghệ quân đội cho truyện vừa “Lòng biển”

- Giải thưởng cuộc thi sáng tác về đề tài Người tốt việc tốt do báo Thanh niên tổ chức năm 2023

- Giải thưởng Đồng hành cuộc thi Tiểu thuyết năm 2023-2025 do Thời báo Văn học nghệ thuật tổ chức

- Giải thưởng đặc biệt do Ngôi nhà thơ Como (Ý) trao tặng năm 2023

- Giải thưởng Lớn do Hiệp hội nhà báo Hàn Quốc - quốc tế trao tặng năm 2023

- Giải thưởng Nghệ thuật Danube do Hội văn học nghệ thuật sông Danube (Hungary) trao tặng năm 2023

- Giải thưởng Trọn đời vì văn hóa do Hiệp hội văn hóa Ý - Rhegium Julii trao tặng năm 2025 tại Reggio Calabria…

Là đại biểu tham dự nhiều sự kiện văn học quốc tế, trong đó có:

Diễn đàn các nhà văn Asean và Trung Quốc 2019 tại Trung Quốc; Diễn đàn các nhà văn châu Á lần thứ Nhất (2019 tại Kazakhstan); Liên hoan thơ châu Âu 2020 trực tuyến lần 10 và trực tiếp 2021 lần 11 tại Como (Italia); Liên hoan mùa xuân thơ ca Romania 2023; Liên hoan thơ châu Âu 2023 lần 13 tại Como (Italia); Liên hoan thơ Mỹ lần 10 tại New York (Mỹ) 2023; Liên hoan thơ văn Raipo Malaysia 2023 tại Kuala Lumpur, Diễn đàn Phụ nữ với sự phát triển và dân chủ tại Morocco 2024, Hội nghị các nhà tư tưởng TG và gặp mặt nhà văn quốc tế vì hòa bình tại Kolkata và Assam (Ấn Độ) 2024, Liên hoan văn chương quốc tế ILMF 2024 tại Indonesia, Liên hoan thơ trong khuôn khổ Hội chợ sách quốc tế Cairo lần thứ 56 tại Ai Cập 2025, Lưu trú sáng tác dành cho văn nghệ sĩ quốc tế 2025 tại Uzbekistan, Chuyến du hành các nhà văn trẻ Asean tại Trung Quốc 2025; Dự Liên hoan thơ Việt Nam - Đài Loan các năm 2024, 2025, 2006.

Là Đại sứ cho một số tạp chí và nhà xuất bản của các nước tại Việt Nam. Kiều Bích Hậu chính là một "NGƯỜI DỆT NẮNG…" như thế - Một phụ nữ với vóc dáng nhỏ nhắn, tươi trẻ, nhưng mang trong mình nguồn năng lượng bền bỉ của một sứ giả văn hóa thực thụ.

Xem qua hành trình của chị, ta thấy một sự giao thoa tuyệt đẹp giữa cái "tâm" của người nghệ sĩ và cái "tầm"của một trí thức hội nhập. Với bề dày của một nữ sỹ, một nhà văn tài ba và tháo vát, chị từng có 5 năm làm Giám khảo văn xuôi cho Viện dịch thuật văn học Hàn Quốc, hội viên hội nhà văn Việt Nam, ủy viên hội đồng dịch văn học của hội nhà văn Việt Nam và trưởng nhóm nữ dịch giả Hà Nội. Với 30 tác phẩm được xuất bản trong và ngoài nước, có tác phẩm được dịch ra 20 ngôn ngữ, chị đã giành được 11 giải thưởng trong nước và quốc tế… Thật là vinh hạnh cho một nữ sĩ Việt Nam - một người đàn bà mang tâm thế của chú chim hải âu bền bỉ, sải cánh từ phù sa sông Hồng ra đến đại dương chữ nghĩa mênh mông của thế giới.

Sinh ra tại mảnh đất Hưng Yên văn hiến – nơi dòng máu nghệ thuật đã thấm đẫm vào từng trang viết đến mức Đài Phát thanh và Truyền hình Hưng Yên đã trân trọng thực hiện riêng một bộ phim về chị – Kiều Bích Hậu mang trong mình nét sắc sảo của người con đất nhãn, kết hợp với tầm nhìn xa rộng của một trí thức thời đại. Với chị, viết không chỉ là để giãi bày những nỗi đau nhân sinh, như cách chị thâm nhập vào thế giới của trẻ tự kỷ qua tập truyện “Trời là ta ở tột cùng nhân bản” mà viết còn là để khẳng định bản sắc dân tộc trước bạn bè quốc tế. Những giải thưởng danh giá như Giải “Trọn đời vì văn hóa” chị nhận tại Ý năm 2025, hay giải thưởng Nghệ thuật Danube chị nhận tại Hungary, và với các vị trí là Biên tập viên cho các tạp chí văn học tại Nga, Romania và đại diện một số tổ chức xuất bản toàn cầu…  Lật giở bảng vàng thành tích của chị, ta không khỏi choáng ngợp bởi 11 giải thưởng danh giá trong và ngoài nước. Từ những giải thưởng khởi đầu như: Tác phẩm tuổi xanh (1992), đến những đỉnh cao quốc tế như “Giải thưởng Nghệ thuật Danube (Hungary, 2023)”, “Giải thưởng Lớn từ Hiệp hội nhà báo Hàn Quốc (2023)” và đặc biệt là giải thưởng "Trọn đời vì văn hóa" nhận tại Ý năm 2025. Mỗi giải thưởng là một viên gạch vàng xây nên uy tín của Kiều Bích Hậu, của văn chương Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Nhưng có lẽ, điều khiến người ta cảm phục nhất ở Kiều Bích Hậu không chỉ là những tấm bằng khen, những BIỂU TƯỢNG của các giải thưởng lớn và danh giá, mà là tinh thần "người truyền lửa". Chị không chỉ đi để nhận giải, chị đi để kết nối. Đi để quảng bá nền văn học, văn hoá Việt Nam - Minh chứng sống động nhất chính là nhiều sự kiện giữa Việt Nam và các nước trên thế giới, trong đó có sự kiện ngày 21-4-2026 vừa qua tại số 100 Yết Kiêu – trụ sở Nhà xuất bản Công an nhân dân. Trong một không gian đậm chất thơ và đầy cảm hứng, chị đã hội tụ 19 tác giả Việt Nam cùng 2 tác giả New Zealand để ra mắt tập thơ song ngữ Anh - Việt. Buổi GIAO LƯU VĂN CHƯƠNG VIỆT NAM-NEW ZEALAND và RA MẮT HỢP TUYỂN THƠ VIỆT NAM- NEW ZEALAND 2026 thành công tốt đẹp. Chủ trì sự kiện ngày 21-4 với chủ đề “Thơ ca kết nối vì Hoà bình” là Chi hội nhà văn công an và Diễn đàn Thơ Namkau. Đó là buổi giao lưu đầu tiên giữa các nhà thơ Việt Nam và New Zealand. Trong sự kiện có sự xuất hiện của TS Danh dự Christine Chen - Một tác giả người New Zealand gốc Trung Quốc, đang tích cực hoạt động trong mạng lưới thi ca đương đại thế giới. Bà đã đến Việt Nam từ năm 1995 và rất yêu mến đất nước, văn thơ và con người Việt Nam. Bà đã có tác phẩm viết về Hà Nội, về Việt Nam. Bà hứa hàng năm sẽ đến VN để quảng bá, đưa các Nhà văn nhà thơ nước ngoài đến để giao lưu Thơ văn... Buổi giao lưu văn chương đã có rất nhiều nhà văn nhà thơ lớn đến dự và kết quả vô cùng tốt đẹp.

Buổi giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand cũng là hoạt động mang tính quốc tế đầu tiên của Diễn đàn thơ Namkau sau 6 năm thành lập, kết nối những tâm hồn đồng điệu xuyên đại dương.

Đến nay “Hợp tuyển Thơ Việt Nam - New Zealand”  đã được dịch thêm ra Trung ngữ - Có thể gọi là TẬP THƠ TAM NGỮ (Việt-Anh-Trung).

Ngày 21-4 vừa qua không đơn thuần là một buổi giao lưu, đó là cuộc hội ngộ của những nhịp đập trái tim xuyên lục địa, nơi ngôn ngữ không còn là rào cản mà trở thành sợi dây tơ hồng nối kết tình hữu nghị.

Nhìn chị rạng rỡ giữa vòng vây của đồng nghiệp quốc tế, hay khi chị đứng trên bục vinh quang tại Ý, ta thấy một Kiều Bích Hậu luôn cháy hết mình cho sứ mệnh quảng bá văn hóa. Chị mang hình tượng "Sen mở" – tinh túy của tâm hồn Việt – sang tận Romania; chị đưa tiếng sóng Sông Hồng hòa vào dòng Danube xanh  thơ mộng và các dòng sông mênh mang khác trên đất Ý, Hàn Quốc, Mỹ, Canada, Hungary, Romania và các dòng sông trên toàn thế giới. Chị chứng minh rằng: khi ta đủ tâm và đủ tầm, văn chương sẽ là "quyền lực mềm" mạnh mẽ nhất để gắn kết nhân loại.

Kiều Bích Hậu – người phụ nữ ấy đang tiếp tục dệt nên những mảng nắng rực rỡ, đưa những giá trị nhân văn của người Việt bay cao, bay xa. Chị không chỉ là niềm tự hào của quê hương Hưng Yên, mà còn là một biểu tượng đẹp cho sức mạnh của người phụ nữ Việt Nam trong kỷ nguyên hội nhập toàn cầu. Không chỉ là sự công nhận cho riêng cá nhân chị, mà còn là những cột mốc đánh dấu vị thế của văn chương Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Người ta thường ví dịch giả như những "người lao động trong bóng tối", nhưng với Kiều Bích Hậu, công việc ấy mang dáng dấp của một cuộc "ngoại giao văn hóa" tràn ngập ánh sáng lấp lánh mặt trời và vô cùng chủ động trong mọi lĩnh vực của cuộc sống. Chị không đợi thế giới tìm đến mình; chị cùng nhóm Nữ dịch giả Hà Nội đã chủ động mang gần 100 tác giả Việt Nam "vượt biển" để xuất hiện trên các tạp chí văn học uy tín từ châu Âu sang châu Mỹ. Đó là sự nỗ lực không mệt mỏi để thế giới hiểu rằng: tâm hồn người Việt không chỉ có chiến tranh và đau thương, mà còn đầy ắp những suy tư nhân văn và vẻ đẹp tâm hồn, vẻ đẹp tâm linh kỳ diệu.

Dù là một hội viên tiêu biểu của Hội Nhà văn Việt Nam hay là biên tập viên cho các tạp chí quốc tế như “NEUMA” (Romania), ở Kiều Bích Hậu luôn toát lên một tinh thần dấn thân mãnh liệt. Chị như một con thoi, miệt mài kết nối những nhịp cầu, để văn học không còn là những ốc đảo riêng biệt mà là một dòng chảy "hợp dòng" bao la mênh mông.

Ngắm nhìn những thành tựu của chị, ta thêm tin rằng: khi một người phụ nữ cầm bút bằng tất cả tình yêu quê hương và sự thông tuệ, họ có thể mở toang những cánh cửa tưởng chừng như khép kín nhất. Kiều Bích Hậu – người phụ nữ ấy vẫn đang tiếp tục viết, tiếp tục dịch và tiếp tục thắp lửa, để mỗi trang viết Việt Nam đều có thể cất cánh, bay cao trên bầu trời văn chương nhân loại.

Ngắm nhìn chị trong tà áo dài vàng thêu chim công rực rỡ trên sân khấu tại Ý, hay sắc áo đỏ nồng nàn giữa lòng Budapest, ta không chỉ thấy một nữ sĩ, mà thấy một "Đại sứ văn hóa" đầy kiêu hãnh. Ở chị, có sự hòa quyện lạ lùng giữa vẻ dịu dàng thầm lặng của người phụ nữ Á Đông và bản lĩnh sắc sảo của một trí tuệ tầm cỡ quốc tế. Chị không chỉ viết cho mình, mà chị viết để "mở cửa" cho cả một nền văn học.

Cái tên Kiều Bích Hậu giờ đây đã gắn liền với những nhịp cầu. Đó là nhịp cầu "Sen mở" dạt dào hương sắc Việt trong tâm hồn người Romania; là hành trình từ "Sông Hồng đến dòng Danube xanh" đầy khát vọng. Chị cầm bút không chỉ để trải lòng, mà để cầm cân nảy mực trong những hội đồng giám khảo quốc tế, để khẳng định rằng: Văn chương Việt Nam đủ sức, đủ tầm để hội nhập và tỏa sáng.

Điều khiến tôi xúc động nhất chính là sự tận hiến thầm lặng phía sau những giải thưởng "Trọn đời" hay "Nghệ thuật" cao quý ấy. Đó là những đêm miệt mài bên trang dịch thuật, là những chuyến đi không mỏi để kết nối hơn một trăm tác giả Việt Nam với bạn bè năm châu. Chị giống như một người dệt nắng, nhặt nhạnh từng tia sáng của tâm hồn Việt, đan cài chúng vào mạng lưới văn chương toàn cầu, để thế giới biết rằng chúng ta có một dân tộc yêu thơ và yêu hòa bình đến cháy bỏng.

Nhìn nụ cười rạng rỡ của chị dưới làn khăn đỏ quàng cổ, tôi thấy một sức sống thanh xuân bất chấp thời gian. Đó là sức sống của một người luôn sống trong đam mê và sáng tạo. Chị Kiều Bích Hậu đã chứng minh một điều giản dị mà phi thường: Khi trái tim ta đủ lớn, tiếng nói của ta có thể vang xa vạn dặm; và khi tâm hồn ta đủ đậm sâu, ta có thể mang cả hương sen hồ Tây đi nhuộm thắm những chân trời lạ.

Gấp lại những tư liệu về chị, ta thấy lòng mình ấm áp lạ thường.

Kiều Bích Hậu rất xứng đáng là một “Người đàn bà dệt nắng qua đại dương về văn học, văn hóa Việt Nam với thế giới”.

(Hà Nội 04-5-2026)

READ MORE - KIỀU BÍCH HẬU – NGƯỜI ĐÀN BÀ DỆT NẮNG QUA ĐẠI DƯƠNG

CÔ KIM SA - Lê Văn Trạch

 CÔ KIM SA

 

Cô Trương Thị Kim Sa sinh quán tại Huế, năm 21 tuổi, đến Trường Nguyễn Hoàng và chỉ một niên khóa, Cô trở lại quê dạy Trường Kiểu Mẫu. Hình như Cô là vị nữ giáo sư tốt nghiệp đại học sư phạm toán đầu tiên của Trường Nguyễn Hoàng, do vậy khi đáo nhận nhiệm sở, Cô được phân công phụ trách dạy toán lớp đệ nhị của tất cả các ban. Tiểu sử của Cô chỉ có thế, thoắt đến, thoắt đi, không để lại dấu ấn cụ thể nào cho Trường cũ. Theo dõi sách báo Nguyễn Hoàng xuất bản 10 năm trở lại đây, không thấy nhắc đến tên Cô. Có thể nói Cô là một giáo sư ít được biết đến và nhớ!

Cô phụ trách lớp chúng tôi mỗi tuần chỉ có một giờ, thời điểm đó lại bãi khóa liên miên, nên cộng lại cả năm học chẳng có là bao, bởi thế vài bạn "quậy" trong lớp ví von rằng môn Toán đối với Ban C chúng ta cứ như là một loại "mỹ phẩm" trang điểm cho cuộc đời học trò ... 

Vào một ngày trong tuần lễ đầu tiên của năm học 1964 - 1965, sau khi chúng tôi đã vào chỗ, từ cửa chính, một cô giáo rất trẻ, trong chiếc áo dài lửng màu tím nhạt, mang kính trắng nhẹ nhàng bước vào. Sau khi bỏ chiếc cặp trên bàn, Cô nhìn xuống, có thể để chuẩn bị cất lời chào, cùng lúc ấy, từ cuối lớp, nhiều tiếng cười nổi lên rồi lan rộng ra. Cô bình thản hỏi: Các anh chị cười xong chưa? Người nào cười giỏi nhất lên đây cười thi với Cô. Cả lớp đột nhiên im phăng phắc và từ đó không bao giờ có tình trạng như thế xảy ra nữa . Tôi chăm chú nhìn Cô, hình như sau vóc dáng mảnh khảnh trẻ trung của một cô giáo mới ra trường, đang tiềm ẩn phong thái an nhiên tự tại đầy ắp bản lãnh và sự tự tin!?

Ngày tháng sau đó là những giờ học nghiêm túc, mặc dầu thời khóa khiêm tốn, nhưng Cô có cách để chúng tôi hiểu được bài học, thông cảm và rất thương học trò, chả thế mà có lần Nguyễn Ngọc Hùng trong kỳ thi Lục cá nguyệt, thay vì làm toán, anh lại làm thơ, Cô vẫn cho điểm trung bình.

 Rời trường, lăn lộn với cuộc đời, thường xuyên đối mặt với bao điều bất trắc, ít có lúc nghĩ đến những ngày tháng trên sân trường, bạn học mỗi người một ngả, chỉ thoáng gặp nơi nào đó, không có thì giờ và điều kiện để nhắc nhở tâm sự.

Sau cuộc chiến, chính những lúc ở trong trại giam, đầu óc mới rảnh rỗi, tự do để nhớ ra và tìm lại những chuyện đã qua, khi ý tưởng dừng lại ở trường xưa, ngoài khuôn mặt của một số bạn thân tình, lạ thay, bóng dáng Cô Kim Sa lại xuất hiện, vẫn vóc dáng và phong cách ấy. Ngoài kia, mọi người đang khốn khó, lo lắng đủ điều, Cô Giáo mình sống ra sao, tự nhiên tôi nghĩ dù ở trong môi trường nào, Cô cũng có cách sống riêng, biết cách xoay sở để hòa nhập ...bỗng dưng trong tôi hình thành một tâm nguyện: Như thế nào đó để một lần được gặp Cô.

Ý nguyện này càng lớn mạnh khi ra nước ngoài: Trong những lần hội ngộ hay qua sách báo, có dịp là hỏi: Cô đang ở đâu? Trong hay ngoài nước, nhưng không có câu trả lời. Mãi cho đến năm 2009, có người mách bảo đã thấy Cô ở Houston trong Lễ Hội Quan Âm tại chùa Việt Nam và hình như Cô đang làm Phật sự tại đây, nhưng khi liên lạc được với chùa thì Cô không còn ở đây nữa!

Cuộc tìm kiếm tiếp tục, lần này tôi nhờ Quý Thầy sinh hoạt trong Hội Quốc Học Đồng Khánh và Quý Cô Giáo Nguyễn Hoàng, cuối cùng Cô Phan Thị Lan, người dạy tôi những năm Đệ Lục, Đệ Ngũ đã cho số điện thoại ...

Một ngày giữa năm 2010, vừa bấm số, tay vừa run với nhiều cảm giác xen lẫn, bởi vì biết mình sắp có phút giây đặc biệt, điểm đến của ước nguyện . Lời đầu tiên, chưa kịp chào, tôi buột miệng: "Thưa Cô, em tìm Cô bao nhiêu năm nay."  Cô ngạc nhiên, im lặng, nghe trình bày ...

Mười mấy năm dạy học, với hàng ngàn học trò ... nhưng khi nghe nhắc đến những sự kiện, những khuôn mặt ngỗ nghịch trong một lớp chỉ có ba mươi mấy học sinh, với mấy mươi giờ phụ trách làm cô xúc động !

Lần tiếp xúc đầu tiên ấy đã khai mở cho quan hệ thân tình sau này, những lúc rảnh rỗi hay đang dừng chân ở một sân bay nào đó, Cô lại gọi . Cô bảo là ít khi nói chuyện với ai lâu, nhưng với Em, lắm lúc lại sa đà vào câu chuyện và chia sẻ nhiều điều mà không phải với ai Cô cũng bày tỏ . Dần dần những băn khoăn của tôi được sáng tỏ: hình như Cô đã vạch ra cho mình những tiêu chí về cuộc sống, cân nhắc hình thành một phương trình, cứ theo đó mà đi trên căn bản nhân sinh quan, lấy đạo lý nhân bản và chủ quyền làm trọng, bởi thế khi thấy cuộc đời manh nha chuyển qua giai đoạn " chênh vênh, khập khiễng " Cô đã quyết định làm Người Mẹ độc thân và mang hai đứa con còn rất nhỏ vượt biên, đó là động thái có tính cách đánh đổi để có được sự tự do trong cuộc sống và cũng là thái độ bảo vệ nét đặc thù của mình mặc dầu Cô phải trải qua thời gian dài gặp muôn vàn khó khăn để hội nhập . Cũng từ đó, Cô chú tâm nghiên cứu và tu tập Phật Pháp, lấy giáo lý Đạo Phật để chiêm nghiệm và đối chiếu với cuộc đời của mình và ngộ ra một điều: Những oan trái gặp phải là những điều phải đến trong một kiếp người bởi đó là một chuỗi diễn tiến của Nghiệp lực và Nhân quả, phải biết nhận diện khổ đau, xuyên qua nó để có những phút giây an lạc trong giờ phút hiện tại, luôn phải tỉnh thức để có chánh niệm . Cô chia sẻ năng lượng ấy cho những người chung quanh bằng những việc làm thiết thực, dành nhiều thời gian cho công tác từ thiện hoặc tâm tình với Quý Thầy Cô giáo cũ của Cô, tuổi già đang cần tâm sự, chia sẻ . Cô kể rằng có vị Thầy rất mê đá banh, nên phải tìm hiểu qua tài liệu và bạn bè để có thể tường trình World Cup cho Thầy nghe.

Cô đang có cuộc sống thật bình dị tại thành phố biển, miền Nam nước Mỹ để chăm sóc cháu và chăm sóc Thân Tâm mình, lý giải cho cuộc tiếp xúc này, Cô nửa đùa nửa thật : Có lẽ ở một kiếp nào đó Cô - Trò ta đã quen biết, những giờ phút ngắn ngủi ở Trường Nguyễn Hoàng là tín hiệu để sau này nhận diện khi đủ duyên, tâm nguyện của Em được hình thành bởi khi Em khởi điều ấy ra với cả tấm lòng thiết tha thì cũng như đã tạo một nhân lành để hôm nay gặt quả tốt ... Tôi kiểm chứng và đối chiếu với bản thân: Điều này cũng đã xảy ra với một Cô Giáo Đệ Nhất Cấp và một phụ nữ khác - vợ người bạn tù - ngày trước là Giáo Viên, đã xin đi kinh tế mới gần trại giam và tình nguyện chăn bò để thỉnh thoảng nhìn thấy chồng hoặc tiếp tế khoai sắn cho chúng tôi . Tôi đã tìm gặp, ở một tiểu bang xa xôi miền Đông nước Mỹ.

Chưa có dịp được gặp, những lúc có điều gì vui, Cô lại gọi. Đó là thời điểm thật an lạc. Cuộc đối thoại thật tự nhiên. Chúng tôi đề cập đến nhiều vấn đề. Cô nói đó là những bổ sung nhận thức.

Trên bục giảng, Quý Thầy Cô đã trao truyền cho chúng ta kiến thức cần thiết như là hành trang vào đời, nhưng có những điều không ghi trong bài học, tùy mỗi người cảm nhận, bắt gặp và giữ lấy từ phong thái và cách ứng xử của Thầy Cô nào đó, không hẳn vị ấy là Giáo sư Cố vấn hay dạy những môn chính. Tôi trình bày điều này với vị Thầy dạy Đệ Lục với ngôn ngữ thực tế rằng: Em đã "học lóm" ở Thầy nhiều điều bổ ích khi ứng phó với những rắc rối gặp phải . Chữ nghĩa thu thập được ở nhà trường đã tiêu hóa, hòa tan trong bể tích lũy kiến thức, không thể nhận biết, nhưng bản tính và phong cách của Quý Thầy Cô đôi khi hiện ra rất rõ và có ảnh hưởng, tác động nhất định.

Xin cảm ơn Cô Kim Sa về cuộc trùng phùng với những trao đổi bổ ích. Bước chân Cô đã trải trên những “dặm dài nhân thế” đầy cay đắng và bất trắc, nhưng bằng nghị lực và niềm tin Tôn giáo, Cô đã đi qua một cách bình thản mà không phải người phụ nữ nào cũng làm được . Đó là món quà thiết thực quý báu em nhận được sau bao năm băn khoăn, thắc mắc tìm kiếm. Giờ đây, lòng em thật thanh thản .

Một lời - có thể là thừa - nhưng em xin cầu nguyện cô có được tất cả sự bình an trong những ngày cuối đời .

 

Memphis TN, tháng 7 / 2011

Học trò Lê Văn Trạch

le.trach@yahoo.com

http://trachcamlo.blogspot.com

 

READ MORE - CÔ KIM SA - Lê Văn Trạch