Dinh Nhu
XỨ CỦA BÀU
Nếu phải kể tên một nơi mà sự kỳ diệu của thiên nhiên được phô diễn một cách đặc sắc, thì với mình, đó là vùng cát Quảng Trị, nằm trong vệt đất ven biển mà người xưa gọi là “Tiểu Trường Sa”(Phân biệt với “Đại Trường Sa” là dải cát duyên hải từ Quảng Nam vào đến Bình Thuận).
Thật ấn tượng khi
giữa trùng điệp cồn cát chang chang lại có rất nhiều hồ nước ngọt độc đáo mà ở
quê mình gọi là “bàu”.
Những bàu nước ấy
không bao giờ cạn cho dù có năm nắng hạn ba bốn tháng trời không một giọt mưa.
Và chúng giống nhau ở chỗ nằm sát biển nhưng khi nào cũng ngọt lịm, trong mát lạ
lùng. Mình còn nghe nói trong các loại nước tự nhiên thì nước ở các bàu cát là
thứ nước uống tốt nhất so với ao hồ sông suối khác, dù là dạng nước ngầm hay nước mặt.
Quảng Trị có rất
nhiều bàu mình không nhớ hết. Nhưng có bốn cái tên nổi tiếng không thể không nhắc:
Đó là Bàu Tró, được coi là “hồ không đáy”, ở ngay thành phố Đồng Hới. Bàu Sen,
điểm dừng chân nổi tiếng mát mẻ cùng với món cơm gà, cơm cá mà ai từng ghé một
lần thì khó từ chối lần sau. Bàu Trạng, nơi có con cá tràu (cá lóc) khủng đến mức
vảy của nó sau khi phát cho cả làng làm quạt, số còn lại dùng để lợp được mấy
chục mái nhà mà tốt hơn cả ngói. Tuy con cá đó chỉ có trong chuyện trạng Vĩnh
Hoàng, nhưng người ta tin rằng nhờ uống nước bàu Trạng mà người làng Huỳnh Công
Tây từ nhỏ chí lớn ai cũng biết nói trạng.
Nhưng mình thực sự
bất ngờ khi lần đầu tiên đến bàu Nhum. Có vẻ những cồn cát và những rừng cây rậm
rịt vùng Sen Thủy đã giấu bàu Nhum rất kỹ nên cách quốc lộ 1A hơn cây số thôi
mà chỉ khi đến tận mép nước ta mới nhận ra. Một hồ nước bao la, xanh ngắt và
trong veo.
Đáng nói là bàu
Nhum còn là một hồ thủy lợi tự nhiên trên cát, không cần đắp đập ngăn dòng mà
nước trong cát cứ thế ăm ắp quanh năm.
Độc đáo hơn, đây là công trình thủy lợi bằng cát có từ thời Pháp nằm ở tỉnh này nhưng lại để tưới cho ruộng ở tỉnh khác. Cụ thể là bàu Nhum nằm ở Lệ Thủy (Quảng Bình) nhưng nước thì dẫn tưới cho đồng ruộng Vĩnh Linh (Quảng Trị).
May có gió nước
bàu Nhum mà ta nhận ra đất trời vẫn còn sót lại một chút Xuân đây!
Ảnh: Ghé bàu Nhum vào một ngày chưa hè mà đã nắng nóng gay gắt.
