TRANG THUẦN TÚY VĂN HỌC NGHỆ THUẬT CỦA NGƯỜI QUẢNG TRỊ VÀ NGƯỜI YÊU MẾN QUẢNG TRỊ.
Chúc Mừng Năm Mới
Friday, July 19, 2024
Friday, August 11, 2023
ĐỌC TẬP “THƠ ZULU DC”, PHẦN I - Châu Thạch
Nhà thơ ZuLu DC tên thật Cao Duyến, sinh quán Trà Liên, Triệu Phong, Quảng Trị, tốt nghiệp Hàng Hải Thương Thuyền, Đại học bách Khoa Phú Thọ - Sài Gòn, hiện trú tại California, Hoa Kỳ.
Thật tình, tôi không hiểu vì sao nhà thơ dùng bút hiệu là ZuLu DC. DC có thể Là Cao Duyến tên ông, còn ZuLu nghĩa là gì? Tra cứu trên goole tôi thấy ZuLu là một dân tộc ở Nam Phi. ZuLu theo ngôn ngữ bản xứ có nghĩa là một Thiên Đường. Người ZuLu xem quê hương mình như một Thiên Đường trên trái đất, họ xem trọng trinh tiết cả nam và nữ. Như vậy có thể phỏng đoán Cao Duyến lấy bút hiệu của mình là ZuLu DC để bày tỏ một hoài bảo về những điều tốt đẹp xảy ra trên trái đất nầy, cũng như bày tỏ cả tấm lòng trinh nguyên của ông luôn trung thành với lý tưởng đó.
Theo nhà thơ Nguyễn Đại Hoàng thì “ZuLu – trong tiếng Anh có nghĩa là Sky – Bầu trời”. Vậy từ đó cung có thể phỏng đoán Cao Duyên lấy bút hiệu ZuLu DC để bày tỏ một tâm hồn phóng khoáng, tự do, bày tỏ một tình yêu bao la rộng lớn cho tha nhân và cho đất nước quê hương.
Khi tôi còn ở trong quân đội, lệnh truyền qua máy truyền tin cho những lần khởi hành là ZuLu (đi, di chuyển). Nhà thơ ZuLu DC từng ở trong quân đội, cũng có thể chữ ZuLu ám ảnh, khiến ông đem nó vào đời mình, một cuộc đời luôn đi xa xứ!
Rồi một hôm được nghe bài hát “Bên Đời Có Nhau” phổ nhạc từ thơ ZuLu DC, tôi tìm đọc bài thơ ấy và tôi khẳng định được suy nghĩ của mình về bút hiệu của Cao Duyến có thể đúng. Bài thơ viêt về “Sau CoVid tình người thắm lại/Dân tộc bừng lên từ hồn quê” như một bài hịch. Bài hịch “Bên Đời Có Nhau” với lời thơ êm đềm nhưng sâu sắc, chặt chẽ, sắc bén, khích lệ tình cảm, tinh thần con người đã bệ rạc, bi thiết trong cơn đại dịch. Bài thơ khiến tôi liên nghĩ đến tiếng kèn khi Chúa tái lâm trong Kinh Thánh. Sau tiếng kèn đó, nhân loại có 1000 năm hạnh phúc, loài người với loài người, loài người với loài vật, loài vật với loài vật sống hoà bình, thân ái bên nhau.
Bài thơ “Bên Đời Có Nhau” như một khải tượng, một mơ ước, một tiên tri, một lời khuyên cho “tình người thắm lại/ Dân tộc bừng lên từ hồn quê!”. “Bên Đời Có Nhau” kỳ vọng “Chữ nghĩa giờ đây thay áo mới” như là sự đổi mới nền văn hoá trì trệ, kỳ vọng “Mặt giả lâu nay hiện mặt người” như là con người từ bỏ tội lỗi, quay về chân thiện mỹ. Đây là một bài thơ chan chứa, thể hiện niềm ước mơ tươi đẹp của chính mình cho bạn bè, cho anh em và cho cả dân tộc. Bài thơ như tặng mỗi người chúng ta một bông hoa thắm. Nếu mỗi chúng ta cầm bông hoa đó đi trên đường đời thì hạnh phúc sẽ đến với ta và những người lân cận! Tất nhiên thơ chỉ là ước mơ, nhưng những ước mơ thánh thiện đem tâm hồn thanh khiết của nhà thơ làm ngọn gió yêu thương xoa dịu nỗi đau đang xảy ra trên trần thế.
Nhà thơ ZuLu DC sinh ra tại Quảng Trị, nơi biên cương của hai chế độ, nơi có dòng sông Bến Hải giới tuyến của cuộc chiến tranh, nơi có Đại Lộ Kinh Hoàng, có Cổ Thành Quảng Trị mà bom đạn biến thành núi xương sông máu. Nhà thơ ZuLu DC theo học tại Huế, nơi cố đô có hoàng thành, lăng tẩm trầm mặt, mốc meo, có sông Hương núi Ngự nên thơ nhưng buồn hiu hắt. Ra đời, nhà thơ ZuLu DC làm thuỷ thủ lênh đênh trên biển cả. Cuối cùng nhà thơ ZuLu DC đánh mất quê hương, định cư nơi xứ người. Tất cả đã vào thơ, khiến thơ của ZuLu DC có nhiều cung bậc trăn trở, trăn trở ngay trong những lúc có niềm vui.
Quê hương tôi có dòng sông Thạch Hãn… Đất nước chia hai một nhịp cầuTừng vết chém thơ rướm máuNhìn mặt anh em lòng đau(Biết Nói Sao Hơn)về Quảng TrịSông Bến HảiNhư người con gáiThất tiết trước khi lấy chồngThạch HãnDòng sông không phải dòng sôngNước cạn nguồn đau lòng với đá(Từ Đàn Nam Giao Đến Sông Thạch Hãn)Cổ Thành dù tan nátVẫn lưu những bóng hình… Quảng Trị này Quảng TrịTa là thằng trôi sông… Đã bao lần ta gọiQuảng Trị - Quảng Trị ơiTa là thằng đi lạcLạc mất quê hương rồi(Lạc Đời)
Thế rồi nhà thơ đi học xa làng, tuổi thư sinh là tuổi mộng mơ, ghi dấu biết bao nhiêu kỷ niệm trong dòng sông ký ức của đời người. Không thể không nói đến những bài thơ về Huế của ZuLu DC, vì nơi đó có “màu xanh của đất”, “màu xanh của trời” và “Xanh trong lòng tôi” tức là trong lòng nhà thơ ZuLu DC mãi mãi!:
Huế ơi Huế ơi… Huế giữ giùm tôiNắng mai đỉnh NgựGió chiều sông HươngVà những con đườngCó em sóng bước.(Kỷ Niệm)Sông Hương vẫn cứ sông Hương ấyNước chảy tang thương đã mấy dòngChẳng lẽ về đây ta nín khócLà vui là Huế của ta không.(Huế Của Ta)Anh nhớ vô cùng, anh nhớ Huế ơiHương Giang, con nước trôi ngày thángThành quách rêu phong lưu dấu xưaChỉ thiếu tình em cùng với HuếĐể anh nhìn em đã HUẾ chưa!(Lời Hẹn)
Nhà thơ ZuLu DC vào đời, trải qua vô vàn biến cố của đất nước làm ảnh hưởng cuộc sống của mình. Ông từng chạy nạn chiến tranh, từng là một thuỷ thủ lênh đênh trên biển, rồi từng là một người lên rừng đốn củi bứt mây, rồi lại lưu lạc xứ người. Cuộc đời nhà thơ trải qua nhiều biến chuyển, nên thơ ông sáng tác là loại thơ trường đời, trăn trở những mất mát xảy ra. Đọc bài thơ “Động Đền” của ông, lòng ta không khỏi cảm hoài những kỷ niệm đẹp không còn nữa ngày nhà thơ quay lại. Động Đền một vùng đất làm dinh điền ở Hàm Tân, Bình Thuận, nơi định cư mới cho những gia đình chạy nạn chiến tranh, cửa nhà và quê hương bị chìm trong khói lửa. Nhà thơ đã định cư ở đây một thời gian, ra đi rồi quay lại để thấy mình không tìm lại được những gì mà ngày trước mình cho là “như đất hứa”. Bài thơ như tiếng thở ra đầy ưu tư của đứa con quay lại mà chốn xưa không còn nhận ra mình. Bài thơ làm rát lòng ta như “dây gàu ba đoạn nối/Quay hoài quay mãi rát bàn tay”:
Xưa ta ở cạnh người hàng xómGặp gỡ đôi lần chẳng nói chi…Trở lại Động Đền sau cuộc thếDốc dài cát bỏng chân ta đau…Ngụm nước dây gàu ba đoạn nốiQuay hoài quay mãi rát bàn tay…Động Đền thuở trước như đất hứaBây giờ trong ta là nhánh sông…Có một hồi chuông đâu vọng tớiMơ hồ nòi giống của ta xưaĐớn đau như thể dòng nước mắtBuồn như lịch sử trút cơn mưa(Động Đền: 34 câu, rút còn 12 câu)
Động đền là bài thơ hay tuyệt vời, là bài thơ tường thuật một phần đời ZuLu DC, cũng là một phần đời của hàng vạn con người trong thế hệ của ông phải chịu cảnh “Buồn như lịch sử trút cơn mưa”!
Sinh ra và lớn lên giữa thời tao loạn, ZuLu DC cũng như bao chàng trai trong thế hệ của ông, phải đầu quân nhập ngũ. Nhà thơ nhớ đến quân trường xưa và nhớ đến những ngày hành quân gian khổ. Thơ về lính của ZuLu DC đậm chất lãng mạn hơn là khí thế hào hùng, không có bom đạn và hoả châu, chỉ có yêu thương dáng kiều, yêu thương cả khi nhìn người nữ chiến binh phe địch:
Đã có một thời tuổi trẻ của chúng tađượm chất thơ bi trángcủa một thời vói mộng trời cao,… thời của binh lửa có nhau,của dáng kiều thơm mộng mị,của những chén rượu sa trườnghùng khí,(Quân Trường Xưa)Thương quá đôi mắt U-Minh HạNửa thế kỷ vẫn như hôm quaCô gái nhìn ta bằng uất hậnTa nhìn cô gái như em ta(Đôi Mắt U-Minh-Hạ)
Trên đây chỉ đề cập đến một vài bài thơ về một phần đời bôn ba của tác giả. Thơ ZuLu DC còn chất chứa bao nỗi niềm, tạo nên bao vết hằn trong tâm khảm ông. Những nỗi niềm đó đã biến thành thơ nói về mẹ, về em, về tình yêu trai gái, về bạn bè và về những vui buồn đến trong cuộc sống.
Nói về mẹ và em, bài thơ “Trăng Vu Lan” của ZuLu DC có thể làm thành suối lệ trong những tâm hồn nhạy cảm với thơ:
TRĂNG VU LANĐọc bài thơ em viếtAnh thành ra đứa béỞ một góc trời lạThương mẹ và nhớ em… Bao nhiêu là cây xanhBao nhiêu là hoa láLà bấy nhiêu lòng anhLà yêu thương nhớ mẹ…Mẹ giờ thân hoá đáEm giờ hiu hắt thêm(Bài thơ 25 câu, rút còn 10 câu)
“Đọc bài thơ em viết/ Anh thành ra đứa bé” cho ta hiểu rằng nước mắt đã chảy thành dòng trên những trang thơ. Không có đứa bé nào “Thương mẹ và nhớ em” mà không khóc thành tiếng, không khóc nức nở, không có dòng lệ trôi dài trên đôi gò má. Nhà thơ ZuLu DC chắc chắn cũng vậy khi ông nói rằng ông thành ra đứa bé. Trăng mùa Vu Lan cũng là trăng mùa Mưa Ngâu. Khác một chút là mưa ngâu ở trăng thượng tuần, nước mắt của Ngưu Lang - Chức Nữ đổ xuống trần gian. Bài thơ “Trăng Vu Lan” nhà thơ nhắc đến mẹ và em, cho ta một liên tưởng đau lòng đến sự chia ly cách trở trong mùa Mưa Ngâu. Sự chia ly cách trở của xưa và nay đều đau khổ như nhau.
(CÒN TIẾP, VÌ BÀI DÀI NÊN XIN MỜI ĐỌC PHẦN II ĐĂNG SAU. CẢM ƠN QUÝ VỊ ĐÃ XEM!)
Châu Thạch
Thursday, March 30, 2023
ĐỌC "ĐOẢN THƠ ZULU DC" (BÀI 2) - CHÂU THẠCH
ĐÔI LỜI PHI LỘ:
Đây chỉ là những suy nghĩ bắt chợt khi đọc đoản thơ của Zulu DC và viết đăng ngay. Mong quý vị xem bài viết như những phát ngôn bên bàn trà, có đúng có sai nhưng để thư giản cùng nhau là chính Châu Thạch
5- VÌ AIMôi thì môi xinh mộng mơHoa thì hoa tím của chờ đợi mongSen anh không biết ai trồngMôi em không biết tô hồng vì ai!
Nhà thơ ZuLu Dc ví môi em xinh như đoá sen tím vừa mộng mơ vừa như chờ đợi. Chờ đợi gì? chắc là nhà thơ muốn nói chờ đợi những nụ hôn. Nhà thơ không biết ai trồng sen có nghĩa là em còn xa lạ hay em chỉ là người vừa tao ngộ đã làm cho “Linh hồn anh vội vã vẽ chân dung/ bày vội vã vào trong hồn mở cửa”.
Yêu ngay là đặc tính của những anh chàng thi sĩ, yêu đơn phương cũng là đặc tính của những chàng thi si, bởi người thi sĩ yêu cái đẹp mà cái đẹp thường cao quá, ở chỗ họ với tay không tới. Với người nữ nầy nhà thơ ZuLu DC yêu ngay và yêu đơn phương vì câu thơ “Môi em không biết tô hồng vì ai” cho ta hiểu như vậy.
Bài thơ 4 câu “Vì Ai” như là lời trêu đùa thiếu nữ nào đó mà chàng trai đa tình mới gặp, nó cũng giống như câu ca dao mà chàng trai nọ hỏi người tát nước ban đêm “Cô kia tát nước bên đàng/ Sao cô múc ánh trăng vàng đổ đi!” nên nó ý vị và dễ gây cảm tình cho mọi cô gái cũng như cho mọi tâm hồn có chút lãng mạn.
6- BẾP LỬAMai mốt về thế nào ta cũng ghéSài Gòn lạ, Sài Gòn rất quenXin hút ấm bàn tay bên bếp lửaNhóm cuộc đời thành tình nghĩa anh em.
7- VÔ ÂMKhi uống cà phê một mìnhLà uống cả tội tình trăm nămTội tình từng giọt vô âmSao như sóng vỗ ì ầm quanh ta
Nhà thơ ZuLu DC có một bài thơ viết về Động Đền, là một dinh điền, nơi định cư tạm bợ để tránh cái đói mà ông cũng phải rời đi, trong bài thơ đó có hai câu thơ “Đớn đau như thể dòng nước mắt/Buồn như lịch sử trút cơn mưa”. Chỉ hai câu thơ nầy thôi ta cũng có thể hiểu được tâm sự tác giả như hàng triệu chàng trai của một thời, phải bất đắc dĩ xa quê hương, họ đều có mặc cảm tội lỗi vì phải chịu trôi theo dòng lịch sử.
Ngày xưa Thuý Kiều ngồi một mình trên lầu Ngưng Bích, nàng nhớ cha mẹ, nhớ người yêu, nỗi buồn cứ dâng lên, hình dung nỗi buồn xoắn tròn như chiếc đinh ốc, cho đến đỉnh điểm thì nàng bất tỉnh nghe “Ầm ầm tiếng sóng kêu quanh ghế ngồi”. Ngày nay, ZuLu DC ngồi uống cà phê một mình, nỗi buồn vì cảm thấy mình tội lỗi cũng dâng lên chẳng khác chi Thuý Kiều ngày xưa, nên giống như Thuý Kiều ngày xưa, nhà thơ nghe “Như sóng vỗ ì ầm quanh ta”. Xưa và nay thì tiếng sóng vỗ ì ầm đều là “Vô Âm” vì nó tự phát trong lòng.
Bài thơ có từng giọt cà phê vô âm nhưng nó như từng tảng băng dội vào lòng người cô đơ. Bài thơ có tiếng ì ầm vây quanh là tiếng sóng vô âm của sầu bi, nhớ thương và ân hận.
8- HỎI THĂMTrước khi là bóng tốiTrời đất như rạng đôngTrước khi làm đám cướiEm có nhớ anh không?
Trước khi làm đám cưới là trước buổi bình minh của một đời vợ chồng, vậy mà tác giả đem ví với hoàng hôn, tức là giờ phút trước khi bóng tối trùm cả thế gian.
Có thể nói để cười vui, thì nhà thơ quan niệm hôn nhân là tận số, là đêm đã đến trong đời. Thật ra bình minh cho ta một ngày mới đầy hy vọng, nhưng hoàng hôn cho ta những lo âu bởi đêm dài lắm mộng. Vì lẽ ấy, nhà thơ dùng hoang hôn để thể hiện tâm trạng bồn chồn của chàng trai trước khi làm đám cưới.
Có lẽ với câu hỏi “Trước khi làm đám cưới/ Em có nhớ anh không?” sẽ làm cô gái ngẫn ngơ khó trả lời. Nhớ ư? Đâu có thì giờ để nhớ trước những bận bịu, những lo toan để chuẩn bị vu quy. Không nhớ ư? Làm sao không nhớ anh được khi anh đang ngự trong con tim em, trong tâm hồn em.
Thật ra, “Hỏi Thăm” là câu hỏi ngộ nghỉnh khó trả lời, chàng trai hỏi chỉ cốt để bày tỏ sự yêu thương, thân mật, quan tâm đến người vợ sắp cưới của mình. Như thế, bài thơ cũng như câu hỏi, tưởng như là tưng tửng nhưng nó không khác chi một ánh mắt âu yếm, một nụ hôn nhẹ, một bàn nay vuốt má hay một bông hoa đồng nội trao cho nàng
Châu Thạch
(Bài viết xin dừng lại ở đoản thơ thứ 8 nầy. Sẽ còn viết tiếp cho đến khi hết trên 50 đoản thơ củả ZuLu DC. Mời đọc tiếp ở những bài sau)
Wednesday, March 15, 2023
ĐỌC “ĐOẢN THƠ ZULU DC” (BÀI 1) - Châu Thạch
ĐÔI LỜI PHI LỘ:
Nhà thơ ZuLu DC đăng trên facebook một tập thơ có tựa đề là “ĐOẢN THƠ ZULU DC” gồm trên 50 bài thơ, mỗi bài thơ có 4 câu cô đọng những nỗi niềm trong đời. Châu Thạch tôi cảm xúc trước những bài thơ đó nên viết lên những cảm nghĩ của mình, không dám bình thơ. Tất nhiên những cảm nghĩ chủ quan có đúng có sai, hầu cống hiến một vài phút thư giản cho bạn đọc. Kính mong được sự cảm thông và lượng thứ nếu có chỗ sai trái làm không vừa lòng.
Châu Thạch
Bài 1
THƠ VỚI TÌNHThơ được như quà bánhKhông đói vẫn cứ ănTình đời như thuốc đắngChữa nổi buồn được không?
Đem bánh so với tình đời là một ý thơ vô duyên lạ, vô duyên khi ta chợt đọc nhưng hữu lý khi ta suy gẫm tình đời. Bánh thì khi không đói cũng có thể ăn, nó vô hại, nhưng tình đời thì không phải khi nào cũng như thuốc đắng. Có khi tình đời ngọt ngào hơn cả mật.
Thế nhưng đoản khúc 4 câu của ZuLu DC không đúng mà cũng không sai. Không đúng là khi ai đó đang lạc quan yêu đời, nhìn đâu cũng thấy màu hồng tươi đẹp. Không sai là khi ai đó gặp sự cố buồn, bi quan, nhìn đời thấy một màu đen tối.
Nhà thơ ZuLu DC hỏi một câu không khó trả lời: “Tình đời như thuốc đắng/ chữa nỗi buồn được không?”. Vâng, chữa được mà cũng không được. Chữa được là khi xem tình đời như thuốc đắng dã tật, không chữa được là khi thuốc đắng tình đời ta cứ khăng khăng cho là thuốc độc.
Vậy thôi, không bàn thêm nữa, chỉ biêt là đoản thơ ngắn nhưng câu hỏi thì dài, phơi bày một lẽ sống, ra đề một triết lý nhân sinh, thổ lộ một tâm tư đang yếm thế bởi tình đời không là bánh ngọt, chỉ có đắng cay!
Bài 2
NÓI ĐITrên tà áo tím ngày xưaVẫn ngan ngát những nắng mưa cuộc đờiGiá như nói được thành lờiNói đi áo hỡi áo ơi lời gì?
Chắc chắn người con gái năm xưa không thành công trong cuộc đời, không vinh hoa phú quý gì nên chiếc áo ngày xưa đã phai màu, chỉ còn ngan ngát chút dư hương vì phải hứng chịu “nắng mưa cuộc đời”.
Chắc chắn người con gái năm xưa nín chịu, không thổ lộ, không nương tựa vào chàng nên nỗi đau thốt lên trong thơ là của thi nhân, của ZuLu DC chớ không phải của nàng.
Nhà thơ không nhận được tâm tình của người thiếu nữ năm xưa (có thể là người yêu tha thiết một thời của chàng) nên thi nhân thốt lên câu thơ hờn dỗi, thúc dục chiếc áo vô tri hãy nói đi, nói đi, nói một lời. Sư thật tà áo tím năm xưa đã nói nhiều khi nhà thơ nhìn thấy nó “Vẫn ngan ngát những nắng mưa cuộc đời” trên tà áo ấy
Chỉ bốn câu thơ thôi nhưng hàm chứa thân phận của một hồng nhan, lòng tự trọng của một người nữ và tình yêu chan chứa của một cuộc tình không đến với nhau!
Bài 3
ĐI TUChày kình dóng một hồi chuông lạU uẩn lòng ta nhân thế ơiCó cảnh chùa nào không có PhậtTa về xuống tóc đi tu thôi.
Chày kình nhấn một hồi chuông mà không làm cho thanh thoát lòng người, lại khiến nhà thơ “U uẩn lòng ta nhân thế ơi”. Đúng rồi, bởi vì hồi chuông nhà thơ nghe là “hồi chuông lạ”.
Có hồi chuông lạ không? Không có, chỉ có thi nhân lạ với hồi chuông vì cái tâm khổ đế chán đời còn nặng nề. Chính cái tâm nặng nề đó khiến nhà thơ muốn tìm một cảnh chùa không có Phật để xuống tóc đi tu.
Không có Phật thì đi tu làm gì? Đi tu với ai? Có lẽ nhà thơ đi tu với tình, bởi chán đời thì bỏ đời đi tu Phật được, chán tình thì bỏ tình đi tu Phật được, nhưng thất tình thì còn yêu, còn nhớ, còn thương, không thể nào đi tu chùa Phật được đâu.
Bài thơ đọc nghe lạ lắm, nghịch lý lắm, nhưng có nghịch lý như thế thì ta mới thấy ý thơ lạ như tiếng chuông cũng lạ làm u uẩn lòng người. Không biết nếu có ngôi chùa không Phật, tác giả sẽ đi tu một mình hay đi tu với một nàng xinh đẹp. Đi tu kiểu như thế, nhà thơ đã hứa sẽ xuống tóc nhưng xuống tóc chỉ để quy y với nàng chớ không thể nào quy y với Phật được đâu!
Bài 4
NÚI TUÝKhi về đứng giữa bờ thiên cổThấy những tàn phai thân ái xưaThấy những bâng khuâng còn sót lạiNói cười như thể trong cơn mơ.
Khi về đứng gữa bờ thiên cổ để thấy những tàn phai chính là sự thấy chập chờn trong ký ức, là hồi tưởng, là quay về kỷ niệm xa xưa. Thiên cổ là nghìn năm xưa, bờ thiên cổ là ranh giới nghìn xưa xa cách với loài người hiện đại. Nhà thơ quay về bờ thiên cổ chắc là đi trong cơn mộng du.
Cơn mộng du đưa nhà thơ quay về với nơi thân ái xưa, để thấy nó tàn phai, sự tàn phai khiến cho nhà thơ sửng sốt, đau buồn đến tâm thần rối loại nói cười như trong cơn mơ.
Đoản thơ 4 câu như tiếng thơ dài ngàn thế kỷ, như nỗi buồn sông núi vọng trong tâm hồn nhà thơ. Tiếng thơ như tiếng trầm buồn vạn năm trên núi tuý, như dòng nươc chảy lặng lẽ theo thời gian, với tất cả những u uẩn mang theo dòng lịch sử.
Bài viết xin dừng lại ở đoản thơ thứ 4 nầy. Sẽ còn viết tiếp cho đến khi hết trên 50 đoản thơ của ZuLu DC. Mời quý vị đón đọc tiếp ở những bài viết sẽ xin đăng sau.
Châu Thạch
Thursday, August 25, 2022
Monday, August 1, 2022
BÊN ĐỜI CÓ NHAU - Thơ Zulu Cao
BÊN ĐỜI CÓ NHAU
Nói với bao nhiêu từ chờ đợi
Bè bạn bốn phương sẽ quay về
Sau covid tình người thắm lại
Dân tộc bừng lên từ hồn quê !
Chữ nghĩa rồi đây thay áo mới
Mặt giả lâu nay hiện mặt người
Vạt nắng vẫn là vạt nắng ấy
Mà môi em rất đỗi xinh tươi
Tay bắt mặt mừng mắt ngấn lệ
Ôm mạnh đi hai trái tim gần
Những thay đổi từ khi covid
Lòng chúng ta vẫn cứ mùa Xuân
Ngọn gió mới biển trời xanh ngát
Núi rừng xưa mọc cây ăn năn
Hoa cỏ đong đưa màu cổ tích
Một ngày vui đổi cả trăm năm
Ta về dưới cội mai dòng tộc
Bóng trăng soi bên giếng nước
trong
Tuổi thơ ta bây giờ như gió
Không thấy đâu mà rất mênh mông
Mai về hỏi nhỏ từng thân thiết
Có thấy gì trong cuộc biển dâu
Hãy nhìn thẳng vào trong đôi mắt
Để thấy bên đời vẫn có nhau.
ZULU DC
Wednesday, May 4, 2022
ĐỌC “THÁNG 5” THƠ ZULU DC - Châu Thạch
Chưa tháng 5 - mà lòng tháng 7
Đàn quạ về bay qua giấc mơ
Cứ tưởng tượng trời bên kia biển
Âm thầm chao động một cơn mưa
Tháng 5 - ngọn gió lay hồi ức
Rụng xuống đời ta những ước mơ
Từng đợt sóng lùa qua mái tóc
Là Em - dâu biển hoá thành thơ
Tháng 5 - ừ nhỉ, Em như thể
Làn khói lam chiều trên quê hương
Bếp lửa từ nay lòng anh ấm
Trùng khơi xưa, gió vẫn hoang đường
Tháng 5 - thấp thỏm từng góc phố
Nói với hàng cây dẫu nghẹn lời
Phố hãy cùng ta cùng đứng đợi
Trong thơ Em bước xuống cuộc đời
Zulu Dc
Châu Thạch
Mồng 1 thánh 5/2022, thức giấc, đọc trên facebook bài thơ “Tháng 5” của ZuLu DC, lòng tôi có những cảm xúc lạ kỳ. Tôi nhớ đến biến động tháng 5 của 47 năm về trước. Tôi nhớ đến đời sống những tháng năm sau thời điểm đó như con thuyền mang đau thương lướt trên dòng sông ký ức. Ngược lại, bài thơ “Tháng 5” của ZuLu DC như chiếc cầu Ô Thước cho đoàn tụ những mối tình tha thiết, như con thuyền đưa người xưa quay lại bến yêu thương.
Khổ thơ đầu tiên âm vọng về hiện tại tiếng quạ bay trên sông Ngân Hà từ cổ tích xa xôi. Nhà thơ tưởng tượng quê hương xưa chuyển động đón người về, chuẩn bị cho dòng nước mắt buổi hội ngộ tuôn rơi:
Chưa tháng 5 - mà lòng tháng 7
Đàn quạ về bay qua giấc mơ
Cứ tưởng tượng trời bên kia biển
Âm thầm chao động một cơn mưa
Khổ thơ vào đề của “Tháng 5” như mang sự thao thức trong cổ tích ngàn năm xưa, trùng hợp sự thao thức hiện tại, “âm thầm chao động” tâm hồn người đọc niềm ước mơ quay về như đang nằm trong cơn mộng tưởng đoàn viên.
Thế rồi từ giấc mơ đó nhà thơ quay về với quá khứ, để hồi ức nhớ lại từng biến động của cuộc đời, trong đó em là nhân vật không già trong tâm trí anh, không phai theo thời gian và không mờ theo thăng trầm của cuộc sống:
Tháng 5 - ngọn gió lay hồi ức
Rụng xuống đời ta những ước mơ
Từng đợt sóng lùa qua mái tóc
Là Em - dâu biển hoá thành thơ
“Rụng xuống đời ta những ước mơ” là ước mơ không thành. “Từng đợt sóng lùa qua mái tóc” là thời gian trôi qua từng thời kỳ. “Em - dâu biển hóa thành thơ” là em tồn tại diễm lệ trong hồn ta có từ trong dâu biển hay có thể sau bao biến cố của cuộc đời. Dầu ở thời điểm nào, có em thì ta bất chấp phong ba và bão táp.
Khổ thơ thứ hai khái quát sự bất đắc chí của tác giả trên đường đời và khẳng định “Em” chính là sự thăng hoa, em chính là diễm phúc cho anh nuôi mộng quay về trong tháng 5 để được hội ngộ cùng em như cổ tích ngày xưa Ngưu - Lang Chức Nữ hằng năm gặp nhau trên cầu Ô Thước.
Qua khổ thơ thứ ba, nhà thơ đồng hóa em với quê hương. Đó là “làn khói lam chiều”, đó là bếp lửa đã làm lòng anh ấm lại, đó là nguồn an ủi, đó là hạnh phúc khiến quá khứ với nỗi đau “rụng những nước mơ” như không còn có nữa, trở thành chuyện hoang đường trong tâm khảm của anh:
Tháng 5 - ừ nhỉ, Em như thể
Làn khói lam chiều trên quê hương
Bếp lửa từ nay lòng anh ấm
Trùng khơi xưa, gió vẫn hoang đường
Khổ thơ dựng nên một bức tranh đẹp và hóa giải những nỗi đau từ quá khứ. Khổ thơ hàn gắn vết thương, như có bàn tay đem tình yêu quê hương và tình yêu trai gái vuốt ve làn da chai sạm gíó sương, vỗ về trái tim khổ hạnh.
Cuối cùng nhà thơ như trẻ lại buổi còn xuân, hồi hộp đợi chờ giờ hội ngộ. Tình yêu thành sức sống tràn lên từng góc phố, từng hàng cây. Bây giờ nhà thơ không còn sự mộng tưởng mơ hồ “Như đàn quạ về bay qua giấc mơ” nữa. Nhà thơ hòa mình với không gian trước mắt. hẹn nhau cùng hội ngộ với Em, để một trang thơ hay một kỷ nguyên tình yêu mới bắt đầu:
Tháng 5 - thấp thỏm từng góc phố
Nói với hàng cây dẫu nghẹn lời
Phố hãy cùng ta cùng đứng đợi
Trong thơ Em bước xuống cuộc đời
Bài thơ “Tháng 5” của ZuLu DC mở đầu bằng bức tranh quạ bắc cầu Ô Thước. Cầu Ô thước chỉ cho hai người yêu nhau đoàn tụ một lần mỗi năm vài giờ, sau đó là chia ly khiến mưa Ngâu như nước mắt sầu tưới lên vạn vật. Khổ cuối của bài thơ thì hình ảnh ngược lại, bức tranh không có nước mắt, không có chia ly, mà có thấp thỏm phập phồng mong đợi, mong đợi một tháng 5 Em kiêu sa như thơ bước xuống cuộc đời anh, nghĩa là anh nhận lảnh vô vàn hạnh phúc từ đây.
Nhà thơ ZuLu DC thật tài tình khi dẫn nhập bài thơ bằng một bức tranh tình buồn trong cổ tích. Bức tranh lại được treo trong bầu trời quê hương đang chuyển động một cơn mưa. Nhà thơ ZuLu Dc càng tài tình khi chuyển bài thơ đến một khung cảnh mới với niềm vui thành búp hoa trong lòng, đưa tâm hồn người đọc bay từ một vùng se lạnh qua một vùng ấm áp với ánh nắng bình minh le lói bên kia đại dương. Mở đầu bằng cổ tích, bài thơ không dẫn ta đi theo trình tự bế tắc của cổ tích xa xưa, bài thơ đưa ta đến một chân trời mới với niềm hy vọng thăng hoa trong tình yêu, trong cuộc sống.
Tôi đang ở bên này đại dương, nơi nhà thơ ZuLu DC hứa hẹn tháng 5 sẽ về. Đọc thơ, tôi thấy lòng nhẹ hơn khi đọc những bài thơ mà mỗi mùa tháng 5 tôi đã đọc, thường khiến con tim rướm lệ pha hồng. Tôi không biết ai sẽ chờ nhà thơ tháng 5 trở lại, nhưng tôi ao ước, tôi hy vọng, tôi cầu nguyện cho những ai bên kia đại dương, sẽ có một lần quay về như ZuLu DC, không với người yêu thì cũng với thân nhân quyến thuộc của mình.
CHÂU THẠCH
Friday, October 8, 2021
THU VÔ NGÔN TRONG THƠ TRẦN THOẠI NGUYÊN – Châu Thạch - Lời bình của Zulu DC
I - THU VÔ NGÔN
Thu rừng thông lặng câm
Đồi cỏ hoa âm thầm.
Vầng trăng khuya vàng lạnh
Đáy hồ in thu tâm.
Lá úa ngàn thu phai
Cầu sương phủ sông dài
Thu muôn đời không nói,
Chỉ lệ sầu thu rơi!
Rưng rưng hồn hoa cúc
Gió thoảng hương biệt ly
Gác vắng tiêu sầu khúc
Lòng nhớ bạn cố tri.
Thu bàng bạc chung trà
Ly rượu đời tài hoa
Cùng vầng trăng huyễn mộng
Sương mờ mái chùa xa.
Thu trên đỉnh linh hồn,
Trời Không. Thu vô ngôn.
Chim Phượng Hoàng - Đá Trắng
Ráng chiều đỏ hoàng hôn.
Trần Thoại Nguyên

Thu vô ngôn nghĩa là thu không nói
Thu ở trong tim Trần Thoại Nguyên
Nghĩa là thu như cõi thần tiên
Vô vi trong trời đất!
Thu vô ngôn nghĩa là thu không mất
Thu đời đời đã nhập vào thơ
Nghĩa là thu không bến không bờ
Thu tồn tại không sầu không chán
Thu vô ngôn nghĩa là thu Bùi Giáng
Nghĩa là thu của Trần Thoại Nguyên
Nghĩa là thu trong dòng suối tinh tuyền
Nghĩa là thu trong rừng dát nguyệt
Nghĩa là thu thành thơ diễm tuyệt
Nghĩa là thu thành ý vô biên
Nghĩa là thu ở cõi thần tiên
Bàng bạc giữa trần, nhập hồn thi sĩ
Nghĩa thu lưu ly
Nghĩa là thu tuyệt mỹ
Nghĩa là thu trong trẻo vạn lời thi
Nghĩa là thu bất tận những yêu vì
Thu nhân thế, thu trong hồn nhân thế!
Sáng hôm nay vào hồn tôi cả thể
Một mùa thu trong thơ Trần Thoại Nguyên
Một mùa thu đi qua trủng bình yên
Một mùa thu chứa lời tình tự!
Hồn tôi nhận một kho tàng dự trữ
Kho tàng thu có từ buổi khai nguyên
Kho tàng thu chất chứa rượu tinh tuyền
Rượu mùa thu từ thời sáng thế ký!
Châu Thạch
Cũng bài thơ “THU VÔ NGÔN” của Trần Thoại Nguyên, tôi đã viết:
Thu vô ngôn, thu đánh động biết bao tâm hồn, thi sĩ cảm xúc thành thơ, thơ nói với ai qua dạng vô ngôn, vô ngôn hay bạch thư cũng như nhau, nghĩa là nó nói tất cả những điều gì muốn nói, vô ngôn ở đây là tầng cao của ngôn ngữ, là cảm thông, hiểu nhau mà bài thơ chỉ đóng vai cái phù điêu tâm hồn. Bao nhiêu hình bóng trên cái phù điêu bạn tôi ơi !
Thì ra cảm nhận của tôi lại ứng thành sự thực, sự thực khi tôi đọc bài thơ của tác giả Châu Thạch cảm tác cũng từ bài Thu vô ngôn, một bài thơ xuất thần, những cảm xúc vọt ra từ những hạt máu - máu của... Máu của một con dế ăn thơ trong sương, uống hồn của ánh trăng và hít thở bằng men tình trộn với cuộc đời bất sá. Thì cảm xúc của Châu Thạch qua bài thơ này là trần truồng của một người con gái diễm lệ, diễm lệ của hoang vu, trong trắng, uyên nguyên, thiện hiền và mộng mị. Bài thơ toát ra vẻ đẹp của tâm hồn, vẻ đẹp của hương trầm hoa lá mà thiên nhiên đã ban tặng cho người nghệ sĩ, vẻ đẹp đó thánh thiện, bình an chứ không a dua xu nịnh kiểu áo thụng bái lạy nhau !
…Nếu tôi ví von có một mặt phẳng của tâm hồn, trên mặt phẳng đó là tấm gương, đặt bài thơ “Thu vô ngôn” của TTN phía trước, thì bên kia gương là bài thơ của Châu Thạch. Trong trường hợp này, bài thơ của Châu Thạch không phải là ảnh ảo, mà là sự phản chiếu từng lời, từng ý, từng chữ, từng nghĩa của bài thơ Thu vô ngôn rất tình tế, tài tình mà lại rất thơ, cá tính và bản lãnh rất đáng ngưỡng mộ, nể phục. Đó là khi hai tâm hồn gặp nhau, đồng cảm và tri âm !
Mến chào !
ZuLu DC












