MỘT BỜ NHÂN ẢNH - Kinh điếu Hương Linh LÊ ĐĂNG MÀNH - Thơ Mặc Phương Tử

MỘT BỜ NHÂN ẢNH

                            Kinh điếu Hương Linh LÊ ĐĂNG MÀNH,

Sáng nay vừa điểm một cành sương

Liền vội tan theo khúc đoạn trường.

Đâu thuở trăng nghiêng hồn Lãm Thuý,

Bây giờ gót nhẹ bến Liên Hương.

Thi-Đàn một gánh tình muôn dặm,

Câu-Chữ đôi vần bạn bốn phương.

Muôn thuở vẫn còn sông núi cũ,

Mà sao đôi ngã rẽ âm dương !?

Âm-Dương thoáng đã, biệt xa rồi !

Lối mộng tàn phai ngọn nước xuôi.

Áo bụi trả về thân cát bụi,

Tuồng đời trút cạn giấc mơ đời.

Phiếm cung trót lịm tình mây nước,

Thi tứ thầm gieo hương đất trời.

Sinh ký, ai hay tuồng ảo hoá,

Một bờ nhân ảnh, một dòng trôi !

                      South Dakota (USA), 3/3/2020

                 MẶC PHƯƠNG TỬ

READ MORE - MỘT BỜ NHÂN ẢNH - Kinh điếu Hương Linh LÊ ĐĂNG MÀNH - Thơ Mặc Phương Tử

GIỜ THÀNH ĐẠO - Thơ Lê Đăng Mành

GIỜ THÀNH ĐẠO

Kinh dâng ngày Đức Phật Thành Đạo

         (mồng 8 tháng chạp)

Đông co ro núp ngoài hiên

Tẩm hơi gió lạnh cho biền bãi giăng

Cỏ cây mưa đập rách tan

Mùa hun hút đợi thay làn đông phong

Hoát nhiên bừng sắc phương đông

Ánh Sao mai rọi dịu lòng nhẹ tênh

Bóng đêm vỡ vụn lanh canh

Nhường vầng trí tuệ gọi bình minh lên

Phút thành đạo lặng an nhiên

Chim muông lảnh lót dạo miền chơn như

Chư thiên xin đấng đại từ

Khai nguồn diệu pháp chỉ bờ là nơi…

Phật thành đạo, con thành người

Biết buông cừu hận để nuôi dưỡng mình

Tập nhìn, thấy, rõ vô minh

Lời ru, tiếng khóc là kinh diệu thường

Quê ngào ngạt giải thoát hương

Phật thành đạo thắp cát tường vào đông

Biết buồn, vui chảy một nguồn

Thì an lạc mọc giữa mông quạnh mùa

                            LÊ ĐĂNG MÀNH

READ MORE - GIỜ THÀNH ĐẠO - Thơ Lê Đăng Mành

CÂY MÙA ĐÔNG / TỜ LỊCH CŨ - Thơ - Lê Đăng Mành

Tác giả Lê Đăng Mành

CÂY  MÙA ĐÔNG

Sương đon đả xuống sân nhà

Mùa hắt hiu bủa chắc là đó em

TÙNG sừng sững tọa ngoài biên

Khói bươn quạnh quẽ ôm biền bãi xa

Gió hôn sàm sỡ đài hoa

Bởi đông bắc phất nhạt nhòa trần ai

Hạo phong cốt cách hoàng MAI

Ươm tinh anh giấu những ngày tiễn thu

Tiêu dao giữa cõi sa mù

Tinh thần lẫm liệt giỡn bờ tử sanh

Bên TRÚC đằm thắm vô tranh

Lạnh lùng khoác áo mặc cành lộng ngôn

Nụ ươm chờ ngọn đông phong

Trồng bình an xuống cội nguồn là em

Lê Đăng Mành

TỜ LỊCH CŨ

Đêm cuối năm thằn lằn ngồi chắt lưỡi

Tiếc tàn đông nụ rét đứng cầm hơi

Tờ lịch cũ vùng vằng đang hấp hối

Đợi gỡ về nằm kết xó nghỉ ngơi

Cùng bè bạn xâu thành tờ dĩ vãng

Tìm đau thương khi xáo cũng bồi hồi

Tháng năm cũ về dựng bia ký ức

Cổ tích- thời gian sẽ hóa nên lời

Giữa vô cùng mây nước rong vô tận

Người hữu hạn bên hoa cỏ tàn phai

Tờ lịch mãn phần để thành năm ngoái

Ngày tháng vô tình nhớ mãi khôn nguôi .

Trong sâu thẳm ai cũng từng đau đớn

Cố ngoi lên vẫy đôi chữ u buồn

Vần tê tái mọc mầm thơ an lạc

Nên lịch cũ gói nhiều kỷ niệm thương

Lê Đăng Mành 

1-1-2019

READ MORE - CÂY MÙA ĐÔNG / TỜ LỊCH CŨ - Thơ - Lê Đăng Mành

BẾN THU TÌM BẠN - Thơ - Lê Đăng Mành

BẾN THU TÌM BẠN

Ngồi bên bến cũ soi chiều
Nước trầm ngâm gợn thủy triều có không
Khói vô tình vói lông bông
Choàng vai mây kết dải mông quạnh này

Trỉa hạt dâu bể xuống đây
Mầm khốn quẫn nhú mọc đày đọa thêm
Trăng đau vàng võ trời đêm
Nhìn mưa gió liệm dấu mềm mại thu

Mai kia nếu lỡ cho dù…
Rách tơi lữ thứ quảy ngu ngơ về
Ngồi bươi kỷ niệm xưa tê
Vọc trăng cổ độ giữa quê quán mình

Ký ức phóc dậy lặng thinh
Hụp quờ quạng tẩm bao hình bóng xưa
Mấy mươi năm vẫn còn lưa
Tắm “trồng cơn chuối” như vừa mới đây

Mùa biền biệt lá vàng bay
Chiêu hồn bạn cũ mau quay về cùng
Người mất qua bến ung dung
Người vào tuổi hạc chống thung thăng về.

Lê Đăng Mành

READ MORE - BẾN THU TÌM BẠN - Thơ - Lê Đăng Mành

MA TÔI! / DẮT HỒN TẢO MỘ THANH MINH! - Thơ - Như Thị LĐM

MA TÔI!

Theo Làng tảo mộ Thanh minh
Mà nghe hương khói điêu linh lềnh bềnh!
Cô hồn níu gót dợm quanh
Ma phiêu lãng giục chơi nhanh nhớ về…

Mắc chi Kiều phải nhiêu khê
Kết hồn ma nữ kéo lê đoạn trường
Xâu cốt nhục chuỗi tang thương
Cột tình đắm đuối gặm chương đọa đày!

Hồn ta rúc gió giêng hai
Lạnh bòn hớp cháo giữa đài chiêu linh
Thử đưa tay dắt vía mình
Rong chơi nghĩa địa với tinh yêu này

Giá mà còn có mai đây
Dẫu côi cút giữa tháng ngày quạnh hiu
Ma hiền một cõi phiêu diêu
Tung tăng lãm nguyệt hồn tiêu dao ...hề!

Như Thị LĐM

DẮT HỒN TẢO MỘ THANH MINH!

Lạnh thừa tê ngọn thanh minh

Quăng đời ngắc ngoải giữa thinh âm chiều

Mơ hồ sương khói phiêu diêu

Gươm đao quá vãng chống điêu linh về

Nguyện hồn hớp ngụm tào khê

Nương thanh tịnh thủy giữa quê quán này

Thùy dương liễu vẫy- lành thay!

Mắt thương nhìn xuống pháp khai nhiệm huyền

Quán Tự Tại rực chơn nguyên

Cầm năm uẩn thấy một nguồn không hai

Mầm nứt bởi lá tàn phai

Khổ đau-hạnh phúc chính ngay đây mà

Dẫu đang vất vưởng ta bà

Thấy không thêm- bớt về nhà nhẹ tênh

Cưỡi toa dâu bể chòng chành

Nhìn không bẩn- sạch ngọn ngành như nhiên

Trầm luân cũng tại đảo điên

Hành trí  bát nhã giữ yên ổn hồn

Dạo nghĩa địa biết tánh không

Thì cực lạc hiện giữa mông quạnh này

Như Thị-LĐM

(Ảnh Tảo mộ cô hồn hằng năm nhân tiết Thanh Minh ở làng Văn Qũy)

READ MORE - MA TÔI! / DẮT HỒN TẢO MỘ THANH MINH! - Thơ - Như Thị LĐM

TÌNH XUÂN - Thơ Như Thị LĐM

TÌNH XUÂN

Hun hút đồng quê sớm trưa giục giã cày bừa

Nón tơi lếch thếch trồng cơn mộng giữa nắng mưa

Xanh rờn màu mạ nâng niu xuống đồng vào vụ

Gọt bớt thời gian tàn tạ mong níu chân mùa

Dùng giằng viên rét khúc khích lăn mãi bên song

Dềnh dàng lưới vỏng lạnh lùng nhện cóng tay giăng

Màn tơ nghiêng treo thèm thuồng bẫy muỗi đêm trăng

Thú tiêu dao giấu- tìm ăn man trá vô cùng

Cỏ non dịu dàng ôm sương ru ngủ

Níu chân đê chờ trâu thả rong chơi

Cánh cò lặng thinh tìm dòng cá quẩy

Lẩy bẩy dế mèn thử giọng khàn hơi

Thoảng bếp nhà ai ngọn lửa reo cười

Mẹ ngồi gói bánh cắp củm à ơi!

Gói cả giọng hò thơm đòn bánh tét

Lừng khói lam chiều kết nụ thảnh thơi

Dậu ra đi ăn năn đùm bươi móc

Mong Tuất về đuôi vẫy điệu ân cần.

Rạo rực cỏ hoa chuyển dạ khai mãn thanh tân

Sương mai lóng lánh ngồi vo viên nắng trong ngần

Ngày tháng cũ lui về an cư bờ dĩ vãng

Cho ngày mai hơn hớn phiêu lãng hát tình xuân

Như Thị LĐM

READ MORE - TÌNH XUÂN - Thơ Như Thị LĐM

CẢM TÀN ĐÔNG PHÚ *Lê Đăng Mành

Tác giả Lê Đăng Mành

CẢM TÀN ĐÔNG PHÚ 

Tháng chạp lạnh lùng 

Ngày đông rét buốt.  

Lũ  lụt - Còn đọng ngấn, tủi lọn bãi bờ 

Phù sa - Vẫn lưu bùn,đau triền sông nước 

Hun hút - Cánh cò quạt gió tẩm đến bơ phờ 

Mênh mang - Ánh nguyệt luồn mây dầm lên sướt mướt 

Trước ngõ  - Không bóng vãng lai 

Trên đường - Chẳng người cất bước 

Trâu nghé - Nhìn đê cỏ nhuộm bùn non lơ láo, cũng nhớ nhung 

Lợn gà - Thấy sắn khoai dầm nước bạc sượng sùng, mà thương tiếc 

Nhớ xưa!

Mẹ lẩy bẩy - Trong bếp thổi lửa mun khói ủ, ngan ngát vị quê hương 

Cha co ro - Giữa đồng huơ con cúi rơm vùi , thơm tho tình đất nước. 

Cây phạng - Vung lên cơ bắp cuồn cuộn giữ mảnh uy phong 

Con cày - Xốc tới tinh thần thủ phận lưu danh lẫm liệt... 

Nghèo khó -  Xóm giềng chia sẻ với dạ ân cần 

Cơ hàn - Làng mạc chan hòa với lòng tha thiết 

Mong thay!

Nồi điện - Không un khói, mong gom trí tuệ mãi thăng hoa 

Bếp ga - Chẳng ủ mun, ước gìn nghĩa nhân đừng bế tắc. 

Cửa phủ - Thôi tung tẩy nhũng nhiễu để tranh giành 

Sân trường - Bớt múa may quấy rầy hòng cướp giựt. 

Băng hoại - Nên dừng ngoài cửa mầm non 

Hư hao - Hãy chặn trước đường giáo dục.  

VÉN MÂY THÁNG CHẠP

Cho nắng ấm - Tràn về Mẹ sưởi bớt hom hem 

Để gió lành - Cúi xuống Đất hong thêm tươi tốt. 

Ánh sáng - Mân mê để thiếu nữ thấm làn môi 

Mặt trời - Ve vuốt cho thanh niên mòn con mắt 

Bạn cấy - Đã vút giọng hò khoan giữa mênh mông 

Thợ cày - Đang om tiếng tắc rì “1” cao chót vót. 

Gà vịt -  Tù túng bao ngày chừ dấm dứ xôn xao 

Chim muông - Giam cầm mấy buổi nay chàng ràng chao chát. 

Bến bãi - Làn sương ở đậu, long lanh nhấp nháy trong veo 

Bờ sông - Dải khói về chơi ,bàng bạc phất phơ tinh khiết 

Ngất ngưởng - Đài mây chia nắng vá non bồng 

Chon von - Cánh hạc cõng sương luồn nước nhược 

Những ước - Sáng lên Mẹ bỏm bẻm nâng miếng trầu têm 

Còn mong - Chiều xuống Cha khề khà vung  bầu rượu chuốc 

Để thấy!

Miền Bí tích - Cuối mười hai (2) mừng đón Đức Chúa xuống trần gian 

Cõi chơn như - Đầu tháng chạp (3) cung nghinh Thế Tôn lên bờ giác. 

Êm ả - Giáo Đường đọc lời kinh cầu vọng tiếng thanh bình 

Tịnh yên - Phạm Vũ rung hồi chuông nguyện vang niềm an lạc 

Háo hức - Trẻ con ngày vân vê níu cánh diều giỡn tầng mây 

Hân hoan - Già lão đêm đối ẩm chia tách trà soi bóng nguyệt 

Cận tết - Chăm sóc cây cảnh để diện sân hoa 

Gần xuân -  Giữ gìn thuần phong mà chưng yến tiệc 

Mơn mởn - Ruộng đồng lúa đang thời đẻ nhánh mượt mà 

Thướt tha - Bờ bãi cỏ đúng hạn ươm mầm lả lướt 

Ngư phủ - Giữa sông lòng còng đuổi cá nghe đến, nôn nao 

Mẹ già - Trên bến rôm rả chuyện trò nhớ ơi ,da diết

Mong mỏi!

Nên mạo muội - Mài nghiên 

Mới thày lay -  Vẫy bút 

Tháng hết - Cầu Cố Lý sống an cư 

Năm cùng -  Chúc Tha Hương cầm phước lạc 

Lõm bõm -  Viết vài câu giữa cuộc có, không 

Tròm trèm - Ghi đôi chữ bên triền được, mất 

Út ả (4) - Còn thương xin độ lượng nâng niu 

Eng tam (5) -  Đã ghét cứ vô tư  bôi quệt 

Mong Trí Giả hạ cố săm soi 

Cầu Hiền Nhân chăm nom phê duyệt…

Cuối đông Đinh Dậu. 

LÊ ĐĂNG MÀNH

Ghi chú: 

(1)Tiếng điều khiển trâu cày bừa. 

(2) Noel 25-12 DL. 

(3) Mồng 8- 12 ÂL vía Phật Thành đạo. 

(4) Út ả: chị em. 

(5) Eng tam: anh em.

READ MORE - CẢM TÀN ĐÔNG PHÚ *Lê Đăng Mành

NHÂN CÁCH THƠ TRONG “CHIỀU ĐI” TẬP THƠ LÊ ĐĂNG MÀNH - Lời Bình Châu Thạch

  
       
              Nhà bình thơ Châu Thạch

             NHÂN CÁCH THƠ TRONG “CHIỀU ĐI” 

                       TẬP THƠ LÊ ĐĂNG MÀNH

                                                  Lời bình Châu Thạch

Tôi đồng ý với nhà thơ Luân Hoán khi ông nói: “nhà thơ bày tỏ lòng mình như trình diện một nhân cách”. Tôi cũng đồng ý với nhà thơ Phạm Đức Nhì khi ông nói: “Nhân Cách (viết hoa) của cái tôi đích thực sẽ kín đáo bước vào trong thơ và người đọc tinh ý sẽ nhận ra ngay, đâu cần phải trình diện”.

Với tôi, nhà thơ khi sáng tác thì đã gởi hết cái tôi của mình vào tác phẩm, cho nên dầu không cố ý trình diện cũng phải phô bày cái tôi đích thực của mình, nghĩa là tự nhiên trình diện nhân cách với đời. Ta có thể hiểu như thế khi đọc “Chiều Đi” tập thơ của Lê Đăng Mành.

Ai biết lê Đăng Mành thì cũng cảm mến một thi sĩ tài hoa sống nhún nhường, ẩn dật nơi vùng quê hẻo lánh. Không bao giờ có chuyện nhà thơ nầy muốn trình diện nhân cách mình với đời.

Tuy thế, ai đọc thơ lê Đăng Mành thì cũng cảm phục nhân cách cao trọng được bày tỏ qua thơ anh mà tôi xin gọi là “nhân cách thơ Lê Đăng Mành”. “Chiều Đi” là một tác phẩm văn dĩ tải tình, tải đạo, một thứ tình cao thượng và một thứ đạo siêu thoát.

I)-Tải tình cao thượng trong “Chiều Đi”:

Trong “Chiều Đi” rất ít bài thơ viết về tình yêu nam nữ của riêng mình. Tác giả dành nhiều tình yêu cho những thành phần chịu thiệt thòi trong xã hội. Ta hãy nghe nhà thơ thổ lộ:

Thương đêm khắc khỏai lời ru

Thương tình rều rác trầm phù đợi nhau

Thương người cuốc bẩm cày sâu

Thương ong bướm vỗ rách câu đa tình…!

                                           (Thương!)

Nhà thơ thương cho Mẹ ru con trong nghịch cảnh, thương cho tình duyên ly tan phải đợi chờ, thương cho người nông dân và thương cho những cuộc tình không thành. Nổi bật trong các thứ tình yêu đó là tình “Thương người cuốc bẩm cày sâu” mà tác giả đã bộc lộ cho người đọc hiểu thấu được nhân cách cao thượng trong thơ của mình. Nhiều bài thơ trong “Chiều Đi” Tác giả viết về nhũng sinh hoạt của người nông dân có truân chuyên, có gian khổ nhưng không với mục đích mô tả đời sống u ám sau lũy tre Làng mà ngược lại, nhà thơ bày tỏ tấm lòng của mình với đời sống đó, tôn vinh một cuộc sống thanh bần cao khiết:

Kiếp nông bần uống rượu…cũng kiệm lời

Chẳng khoa trương chuyện thương nòi yêu nước

Mà sử sách ghi mỏi trang bốn ngàn

Chân lấm tay bùn trí soi văn sách

Khoa bảng vọng đồng văn thánh còn ngân.

                            (Tiệc rượu giữa đồng!)

Xin trích một phần nhận xét của nhà thơ Nhã My(USA) về thơ Lê Đăng mành như sau: “Nhưng cho dù phong ba vùi dập, bão táp phủ lên quê nghèo và phủ lên cả thân phận con người thì đối với tác giả lê Đăng Mành, với nhân cách và tâm trạng của một người từng trải, sống an nhiên, bằng cái tâm, cái đạo, đạt lý thông tình, thơ anh không tủi hờn ai oán, không than thân trách đời, không cầu kỳ mộng ảo. Dòng thơ anh luôn giữ được sự điềm đạm, an nhiên sống hài hòa với cảnh vật thiên nhiên và trong chiều hướng vươn lên bằng những hy vọng tốt đẹp hơn”. Thật vậy, đọc Lê Đăng Mành ta không thương người nông dân với thứ tình yêu ban phát, bố thí mà qua thơ ông ta tôn trọng người nông dân như những con người kiên cường, đức độ, thâm thúy và tri thức. Lê Đăng Mành đã trình diện được chiều sâu trong tâm hồn của lớp người nông dân trên ruộng đồng, sau lũy tre và bên Hiên Lãm Nguyệt, đem đến cho ta sự chia sẻ, yêu thương và kính nể .

II) – Tải đạo siêu thoát trong “Chiều Đi”

Trong bốn câu thơ “Khai Lời” của tác giả ở trang đầu tập thơ “Chiều Đi” có hai câu thơ sau:

Thơ thong dong dù phên bừng tơi tả

Cứ tiêu pha cho hết cuộc yên hà…

Đọc hai câu thơ nầy ta nghĩ đến một đạo sĩ sống vô vi, hòa nhập cùng trời đất. Thật vậy, phong cách sống của Lê Đăng Mành ngoài đời và trong thơ giống nhau. Bên Hiên Lãm Nguyệt nhà thơ tiêu pha tinh túy của đất trời vào thơ của mình và trong thơ mình nhà thơ Lê Đăng Mành lại tải cho đời triết ly đạo Phật  sâu xa về siêu thoát. Với 146 bài thơ trong “Chiều Đi” tư tưởng Phật giáo hầu như lồng vào trong bất cứ bài thơ nào. Khác với những bài thơ Thiền của đa số Thi Sĩ hay Tu Sĩ, thường dùng từ ngữ khó hiểu, ý tứ bí hiểm, đề cao tư duy của mình như tư duy thần thánh, thơ Lê Đăng Mành chữ nghĩa giản dị, chân phương, không trừu tượng, ít ẩn dụ, khiến cái tư duy bác học của mình thành thơ , truyền tải thẩm thấu vào  hồn người đọc. Chất lãng mạn, chất cao siêu trong thơ Lê Đăng Mành làm cho người thâm Nho, người hiểu Phật hay người bình thường đều đọc được thơ, cảm xúc được với hồn thơ và sự giác ngộ đến tự nhiên trong tâm linh mỗi người. Ta hãy nghe chất lãng mạn trong vài câu thơ của bài thơ “Hoa Đăng”: “Đỉnh rằm ánh tỏa muôn nơi/ Rủ rơm vàng nhả thơm rơi quanh Làng”, “Giọt cười lấp lánh mắt sương/ Cá tung tăng vẫy hớp đường phóng sanh”, “Mừng khánh đản nụ tâm nhiên/Đăng khai bát nhã tịnh yên xóm làng”. Qua những câu thơ trên ta thấy lễ Phật Đản không náo nhiệt ồn ào mà êm ái, thơ mộng trong cảnh quê và trong cả tâm hồn con Phật. Và ta hãy nghe lời thuyết pháp nhẹ như bông hồng:

Mặt trời cần mẫn thức

Hành tinh mãi mãi xanh

Sân trước cành mai nở

Cầu pháp giới an lành

Chúng sanh đón bình minh

Muôn mùa xuân miên viễn

Tâm bình thế giới bình

Tự tại bước an nhiên.

(Tâm Bình Thế Giới Bình)

Một triết lý cao siêu nhiệm mầu được Lê Đăng Mành trình bày bằng những câu dễ hiểu như thế,nhẹ nhàng như thế có nhiều trong mỗi bài thơ của “Chiều Đi”, khiến cho đọc “Chiều Đi” ta thấy vẫn có lũ lụt, có mưa sa, có bão tố, có chia ly nhưng tâm hồn ta vẫn  như an trú vào nơi đồng cỏ xanh tươi mé nước tịnh bình. 

“ Chiều Đi”, một tập thơ dày với rất nhiều tuyệt tác mà thật tình tôi nghĩ với trình độ ai cũng không diễn đạt hết những cái hay trong đó. Tôi không trích dẩn nhiều thơ ông ra đây một phần vì khuôn khổ một bài đăng trên mạng không thể dài, một phần vì tôi nghĩ nên giới thiệu sơ lược tổng quát một vườn hoa tươi đẹp để khách vào thăm, hơn là ngắt một vàì bông hoa thì khách chỉ nhìn thấy những đóa hoa bị héo.  Tập thơ “ Chiều Đi” viết về cuộc sống, về niềm vui, về nỗi thăng trầm của đời người, của tình  yêu, của thời cuộc, của những nỗi đau bệnh tật và nỗi đau do tha nhân đem đến. Dầu ở đề tài nào thì thơ Lê Đăng Mành cũng tha thiết, trong trẻo, vô biên và quyến luyến. Thơ Lê Đăng Mành chứa đựng đầy ắp tình người, tình quê với một nhân sinh quan thấm nhuần Phật pháp.

Mong rằng tập thơ sẽ đến tay được nhiều người vì đọc nó ta tìm được một tâm hồn cao thượng trong cuộc sống đời thường, một phong cách sống vượt trên mọi nghịch cảnh và một triết lý cao siêu về sự giác ngộ phần hồn./.

                                                                                 Châu Thạch

READ MORE - NHÂN CÁCH THƠ TRONG “CHIỀU ĐI” TẬP THƠ LÊ ĐĂNG MÀNH - Lời Bình Châu Thạch