Chúc Mừng Năm Mới

Kính chúc quý bạn năm mới vạn sự an lành

Wednesday, July 5, 2023

THƠ WILLIAM SHAKESPEARE - Ngọc Châu dịch.

 


Thơ

William Shakespeare 

 

Sonnet 023


As an unperfect actor on the stage
Who with his fear is put beside his part,
Or some fierce thing replete   with too much rage
Whose strength's abundance weakens his own heart.

So I, for fear of trust, forget to say
The perfect ceremony of love's rite,
And in mine own love's strength seem to decay,
O'ercharged with burden of mine own love's might.

O, let my books be then the eloquence
And dumb presagers of my speaking breast,
Who plead for love and look for recompense

More than that tongue that more hath more express'd.

O, learn to read what silent love hath writ:

To hear with eyes belongs to love's fine wit

 

Tình khúc số 23       

Như  một diễn viên vụng về

Thường quên vai cứ mỗi khi lên đài

Rụt rè, cáu kỉnh, bất tài

Thừa suy nghĩ,  ngố tìm lời nói ra

 

Vậy nên trước mặt người ta

Câu nghi lễ đẹp như hoa tặng tình

Đành nén vào sâu tim mình

Nặng ngàn cân cứ cất dành mãi thôi

 

Thôi  để thơ anh thay lời

Nói điều giấu ở ngực người bao lâu

Xin tình em, tỏ nguyện cầu

Điều chiếc lưỡi chẳng thể nào nói ra

Nàng ơi, hãy đọc đi mà

Hãy nghe bằng mắt thơ ta câm lời…

 

Sonnet 026

 

Lord of my love, to whom in vassalage

Thy merit hath my duty strongly knit,
To thee I send this written embassage,
To witness duty, not to show my wit:


Duty so great, which wit so poor as mine
May make seem bare, in wanting words to show it,
But that I hope some good conceit of thine
In thy soul's thought, all naked, will bestow it;

Till whatsoever star that guides my moving
Points on me graciously with fair aspect
And puts apparel on my tatter'd  loving,
To show me worthy of thy sweet respect:

Then may I dare to boast how I do love thee;
Till then not show my head where thou mayst prove me.

 

Tình khúc số 026 

Gửi tới Nữ Hoàng lòng anh

Người đánh giá sự trung thành, công lao

Vần thơ gỗ mộc chưa bào

Không khoe tài cán, cốt sao tỏ lòng.

 

  Việc nặng tài hèn, chỉ mong

không bị dè bỉu những dòng vụng, thô

Mong manh hi vong bất ngờ

Nàng ban áo đẹp cho thơ trụi trần 

Biết đâu có ngôi sao thần


Ngày nào đó bỗng xoay vần hướng đi

Rọi vào vẻ ngoài man di

Làm anh xứng với tình si ngọt ngào

 

Khiến anh dám cất giọng cao

Khoe tình anh được nhận trao cùng nàng.

 

Sonnet 027 


Weary with toil, I haste me to my bed,
The dear repose for limbs with travel tired;
But then begins a journey in my head,
To work my mind, when body's work's expired:

For then my thoughts, from Intend a zealous  pilgrimage to thee,
And keep my drooping eyelids open wide,
Looking on darkness which the blind do see

Save that my soul's imaginary sight
Presents thy shadow to my sightless  view,
Which, like a jewel hung in ghastly night,
Makes black night beauteous and her old face new.

Lo! thus, by day my limbs, by night my mind,
For thee and for myself no quiet find.

 

Tình khúc số 027 

Quá mệt, anh leo giường ngay

Ban giấc ngủ cho chân tay rã rời

Nhưng đầu lại lên đường rồi

Tâm trí làm việc khi người giải lao

 

Hi vọng ấp ủ từ lâu

Nhiệt tâm như kẻ dãi dầu hành hương

Mi mắt mở to trên giừơng

Nhìn vào bóng tối bốn phương mịt mờ

 

Hồn lưu tưởng tượng trong mơ

Tặng anh hình bóng em giờ rõ sao

Giống ngọc sáng treo trên cao

Để đêm đen cũng rạng bao mĩ miều

 

Chân tay rồi hồn phiêu diêu

Ngày, đêm anh cực bao điều vì em.


Ngọc Châu dịch.

_____________________

READ MORE - THƠ WILLIAM SHAKESPEARE - Ngọc Châu dịch.

Chùm ảnh LỰU - Chu Vương Miện

 






READ MORE - Chùm ảnh LỰU - Chu Vương Miện

NHỮNG MÃNH GHÉP KÝ ỨC VỀ MỘT NGÔI TRƯỜNG (5) - Trương Ngọc Bỉnh

 



NHỮNG MÃNH GHÉP KÝ ỨC VỀ MỘT NGÔI TRƯỜNG (5)


Trương Ngọc Bỉnh, 

Cựu học sinh Trường Trung học Công lập Hải Lăng, 

Khóa 5, 1964 - 1968 


( Phần 5 , tiếp theo)


Chân dung và ký ức về Thầy giáo, Cô giáo ngày ấy 


     Như trên đã dẫn, trường không có Hiệu phó nên nề nếp, nội quy, kỷ luật học sinh đều do Thầy Võ Văn Dự đảm trách, với chức danh Giám thị, đồng thời kiêm nhiệm thêm một số việc hành chánh do Thầy Hiệu trưởng phân công, na ná như trợ lý Hiệu trưởng.

     Thầy Dự có chiều cao e nhất trường so với các Thầy! Phóoc Thầy hơi gầy; đặc biệt Thầy có bộ ria mép cá trê, được trau chuốt tém tỉa gọn ghẻ cũng dễ nhìn nhưng cũng không kém phần uy lực khi cầm ba tông lướt qua hành lang các lớp. Khuôn mặt và nước da Thầy hơi ngăm đen. Trông Thầy có dáng dấp, tác phong nhanh nhạy như một sỹ quan ngoài trận mạc! Các cậu con trai chúng tôi đôi lúc cũng lè phè, cũng có đứa quên để ý, có người thích ra oai: không đóng áo vào quần, dép không có quai sau ... đều được Thầy Dự "hỏi thăm sức khỏe" bằng chiếc gậy phết vào mông, bay bụi, nghe lốp bốp như pháo xếp giấy. Chúng tôi chạy tá hỏa ra tứ phía! Thế nhưng còn đỡ hơn lãnh "giờ cấm túc". Khi học sinh vi phạm nội quy kỹ luật nhiều lần, có hệ thống, được xem là "nổi trội" trong trường, được Giám thị theo dõi vào Sổ cấm túc, được gọi về văn phòng, có bàn dành riêng , mang theo sách vở tự học ở đó cho đến trống tan học mới ra về! Số giờ cấm túc là cơ sở để giáo sư hướng dẫn đánh giá xếp loại hạnh kiểm kết hợp học lực mà xét kết quả cuối năm. Hầu hết số học sinh ở lại lớp đều do học lực cả năm loại Yếu! Số học sinh ở lại lớp không loại trừ nữ sinh! Không hề có sự chỉ đạo tổ chức ôn tập, thi lên lớp, rèn luyện Hè ... để đạt được chỉ tiêu, xét thành tích thi đua ... Như vậy không có tấm vé "ngồi nhầm lớp" hoặc ở lại 2năm/ 1 lớp cho các "cậu Ấm, cô Chiêu"! Với quy chế học tập và nội quy kỷ luật nghiêm khắc, rõ ràng do đó các cô, các cậu cũng phải tự lo học, ráng gồng mình theo khuôn khổ như lính mới vào quân trường phải buộc mình, ép xác rèn luyện theo quân phong quân kỷ... không còn như mấy năm trước ở trường làng: đi chân đất, mặc quần cộc nghêu ngao, la cà ...

     Đang giờ ra chơi, nghe đám bạn la lớn  Giám thị! Giám thị!" là chúng tôi nhìn lướt qua tác phong của mình! Thầy Dự quản lý trên mấy trăm học sinh mà hiếm khi xẩy ra một vụ đánh nhau có tổ chức. Có chăng chỉ là xích mích, lời qua tiếng lại rồi bạn bè đôi bên can thiệp kịp thời, giao hảo, bắt tay nhau làm thân lại là huề hòa. Ngày đó không hề có học sinh bị mức kỷ luật phải đuổi học!

     Ngày tổng kết năm học 1967 - 1968 cũng là ngày tốt nghiệp ra trường của lớp Đệ tứ chúng tôi - được tổ chức tại Trường Tư thục Bồ Đề Hải Lăng (Sân vận động củ của xã Hải Thọ), hôm đó vắng bóng Thầy Võ Văn Dự. Chúng tôi nghe mang máng là Thầy Dự bị động viên hay chuyển đi nơi khác mà không chắc cho lắm!

Nói về đội ngũ giáo sư bộ môn của trường thì rất thiếu nhưng được đào tạo chính quy, xuất thân từ các khoa, trường Đại học Huế: Sư phạm, Khoa học tự nhiên, Văn khoa ... nói chung chuẩn mực, đa dạng! Thầy giáo, Cô giáo ra trường còn "mới toanh", trẻ trung, đa số chưa có tổ ấm riêng, có quê ở thị xã Quảng Trị, Triệu Phong, Nhan Biều ... xa và nhiều hơn đều từ đất Thần kinh - sông Hương, núi Ngự. Thầy giáo, Cô giáo giảng dạy, quản lý từ bậc Trung học đệ nhất cấp trở lên được tôn xưng trên văn bản là "giáo sư".

     Ngày ấy, quý Thầy giáo, Cô giáo truyền dạy tận tâm không những kiến thức mà còn có cả kinh nghiệm, kỹ năng sống thực tế cho lớp trẻ chúng tôi. Hình ảnh, phong cách của các Thầy, Cô giáo là tấm gương tỏa sáng tới mỗi học sinh. Lớp học trò chúng tôi ngày ấy - nay đã có con đàn cháu đống - vẫn còn ấn tượng những "tấm gương cổ" vẫn còn sáng mãi trong từng thế hệ học sinh mỗi lần Thầy xưa, trò cũ hội ngộ, hàn huyên chuyện trường xưa, lớp cũ. Ngày ấy, phụ huynh nhận thức và tôn vinh những người giảng dạy, giáo dục con em họ là tầng lớp trí thức, là "khuôn vàng, thước ngọc". Người Thầy không bị tác động, thúc bách, nhắc nhở rèn luyện bằng khẩu hiệu, áp phích...bởi họ biết "kính trọng sự tôn vinh của phụ huynh"; không làm lu mờ phẩm hạnh, kiềm chế mọi cám dỗ của vật chất ... Nói chung không vượt qua làn ranh giới hạn của luân lý, đạo đức nghề nghiệp, pháp luật ...

(Còn tiếp)


READ MORE - NHỮNG MÃNH GHÉP KÝ ỨC VỀ MỘT NGÔI TRƯỜNG (5) - Trương Ngọc Bỉnh

Ca khúc HẠ BUỒN - Thơ PhamPhanLang. - Nhạc Vĩnh Điện - Ca sĩ Bảo Yến



Hạ buồn

Hạ lại về lòng buồn hiu hắt
Nhớ hè nào bao năm trước anh đi
Môi bất động anh chẳng nói lời gì
Và cứ thế anh đi không từ giã...

Đau đớn quá tôi điên cuồng vật vã
Thượng ̣Đế ơi xin cứu lấy chồng con
Anh nằm đây nhưng thân xác không hồn
Biết làm sao, làm sao anh trở lại??

Đã mấy mươi năm tôi còn nhớ mãi
Buổi sáng nào sóng dữ cướp đời anh
Để bao đêm nhìn trăng chiếu qua mành
Lòng thổn thức ôi mùa hè vĩnh biệt...

phamphanlang
July 4th 2014
READ MORE - Ca khúc HẠ BUỒN - Thơ PhamPhanLang. - Nhạc Vĩnh Điện - Ca sĩ Bảo Yến

Tuesday, July 4, 2023

MỘT NGÀY VỚI ĐỒNG VĂN - Thơ Khaly Chàm

khaly chàm bên tượng đài tưởng niệm tnxp


 khaly chàm

một ngày với đồng văn


mặt người hiện ra trong mặt đá

những nụ cười thanh xuân thật hiền hòa

hơi thở lấp lánh cộng hưởng với dải tần ánh sáng


trên con đường đèo mã pì lèng

những giọt mồ hôi tuổi trẻ đã gieo nụ hôn vào đá

giai điệu hạnh phúc bồng bềnh trên cao độ thuở ban đầu


bóng gười xưa nhập vào mây trắng

giữa thinh lặng ta cảm thức được niềm vui trải nghiệm

với khái niệm cũng chỉ dành mặc tưởng những anh linh


trên đỉnh cao nguyên đá

ta chợt biết mình thật thơ ngây bé nhỏ

hơn nửa đời phiêu bạt với niềm tin xanh luôn giữ mãi trong lòng 


hagiang hè 6/2023


READ MORE - MỘT NGÀY VỚI ĐỒNG VĂN - Thơ Khaly Chàm

Sunday, July 2, 2023

NGỤ NGÔN Ê-DỐP (151 - 154) - Ngọc Châu phỏng dịch



 

151. The Horse and Groom 


A Groom used to spend whole days currycombing and rubbing down his Horse, but at the same time stole his oats and sold them for his own profit. "Alas!" said the Horse, "if you really wish me to be in good condition, you should groom me less, and feed me more."

151. Con ngụa và người coi giữ


Chàng chăn ngựa suốt ngày cặm cụi

Cạo chải lông, hí húi lau xoa

Nhưng kiều mạch của ngựa ta

Thì chàng ăn trộm bán ra kiếm lời


Con ngựa phải than trời kêu khổ

“Alas ơi! Xin để tôi no

Chải lau hãy bớt đi cho

Nếu ngươi thực muốn ngựa to, khỏe cày...”


152. The Fox and the Lion 

When a Fox who had never yet seen a Lion, fell in with him by chance for the first time in the forest, he was so frightened that he nearly died with fear. On meeting him for the second time, he was still much alarmed, but not to the same extent as at first. On seeing him the third time, he so increased in boldness that he went up to him and commenced a familiar conversation with him.

Acquaintance softens prejudices.


152. Cáo và Sư tử

Chưa từng được thấy ông Sư tử

Nên tình cờ gặp gỡ lần đầu

Cáo chết khiếp, quắp hết râu

Lần sau cũng vậy mặc dầu đỡ hơn


Lần nữa thì hơi nhờn mặt Chúa

Cáo mon men đến múa lưỡi chào

Đò đưa mấy câu tào lao

Ra tuồng thân mật ai nào hãi ai

Mới biết chuyện nơi nào cũng vậy

Quen rồi thì dữ mấy cũng thường...


153. The Boy Bathing 

A boy bathing in a river was in danger of being drowned. He called out to a passing traveler for help, but instead of holding out a helping hand, the man stood by unconcernedly and scolded the boy for his imprudence. "Oh, sir!" cried the youth, "pray to help me now and scold me afterward."

Counsel without help is useless.

153. Bé Tắm Sông

Bé tắm sông hụt chân sắp đuối

Nó kinh hoàng vẫy gọi cứu nguy
Trên bờ một vị đang đi
To mồm la mắng thay vì kéo lên


Bé hổn hển kêu rên van vỉ
Cứu con... ôi! con chỉ lần này...
Cầu xin ông cứu con ngay
Rồi sau hãy mắng cả ngày ông ơi...


Mới hay dạy bảo ngàn lời
Mà không cứu nó thì đời đi tong!!!

154. The Ass and the Wolf

An Ass feeding in a meadow saw a Wolf approaching to seize him and immediately pretended to be lame. The Wolf, coming up, inquired about the cause of his lameness. The Ass replied that passing through a hedge he had trod with his foot upon a sharp thorn. He requested that the Wolf pull it out, lest when he ate him it should injure his throat. The Wolf consented and lifted up the foot, and was giving his whole mind to the discovery of the thorn, when the Ass, with his heels, kicked his teeth into his mouth and galloped away. The Wolf, being thus fearfully mauled said, "I am rightly served, for why did I attempt the art of healing, when my father only taught me the trade of a butcher?'

154. Lừa và Sói


Lừa đang ăn cỏ nơi đồng bãi

Thấy Sói kia lén lại vồ mình

Liền vờ khập khiễng rất nhanh

Tới gần Sói hỏi sự tình, nguyên do


Lừa thiểu não nhỏ to than khóc

Rằng chẳng may gai thọc vào chân

Khi chui qua lớp rào ngăn

Ngài không nhổ hộ sẽ ăn khó vào


“Nhỡ gai nhọn nó cào rách cổ

Ngài Sói thì càng khổ thân tôi…”

Mềm lòng Sói đưa răng, môi

tìm nhổ gai cắm ở nơi móng Lừa


Cơ hội đến Lừa đưa chân đá

Rồi phốc nhanh hơn cả chim bay

Sói ôm răng vỡ, lung lay

Than rằng “thật đáng đời mày Sói ơi!...


Hồi còn trẻ bố thời đã dạy

“Đồ tể là nghề đấy hiểu chưa”

Thế mà mình lại còn mơ

Làm thày lang chữa chân Lừa, ôi chao!!!” 


                         Ngọc Châu phỏng dịch.



READ MORE - NGỤ NGÔN Ê-DỐP (151 - 154) - Ngọc Châu phỏng dịch

NHỮNG MÃNH GHÉP KÝ ỨC VỀ MỘT NGÔI TRƯỜNG (4) - Trương Ngọc Bỉnh


 

NHỮNG MÃNH GHÉP KÝ ỨC VỀ MỘT NGÔI TRƯỜNG

Trương Ngọc Bỉnh, 

Cựu học sinh Trường Trung học Công lập Hải Lăng, 

Khóa 5, 1964 - 1968 


(Phần 4, tiếp theo)


Chân dung và ký ức về Thầy giáo, Cô giáo ngày ấy 


     Khi lớp Đệ thất (Khóa 5, 1964 - 1968) bước qua cổng trường năm học đầu cấp vào Tháng 9 - 1964,Thầy Hiệu trưởng Lê Công Lợi bước sang năm học thứ hai, tiếp tục vị trí lãnh đạo chủ chốt của trường. Thầy nói giọng Huế rất nhỏ nhẹ, lại từ Huế ra nên tôi dám chắc cú Thầy là người gốc gác đất Thần kinh. Dáng người của Thầy nhỏ gọn. Thầy có chiều cao khiêm tốn! Thầy rất điềm đạm mỗi khi giao tiếp với đồng nghiệp và học sinh. Làn da trên khuôn mặt Thầy luôn phơn phớt ửng hồng. Là con chim đầu đàn mà lại còn lẻ bóng, e có nhiều bông hồng ở mấy lớp cuối cấp thương thầm, mơ ước vu vơ mà chưa có cơ hội để tỏ bày ... hay "tình trong như đã ... mặt ngoài còn e"? 


     Không như người ta nói tréo ngoe của câu tục ngữ: "Đất lành, chim đậu" được chắp vá hài hước vào vế sau cho luôn vần: "Đất nhậu, chim thành mồi"! Thầy Hiệu trưởng dường như đã thấy được "đất lành", đã vướng víu duyên nợ với tình đất và tình người ở nơi chốn Thầy được bổ nhiệm, công tác. Cô - cũng có thể xưng hô là Chị - Lê Thị Cúc - hồi đó đang học lớp cuối cấp (Đệ Tứ, Khóa 2, 1961 - 1965) - là chị ruột của Lê Thị Sáu, bạn học cùng lớp Đệ thất với tôi. Thế rồi, quên đi một thời gian, học trò chúng tôi không còn nghi ngờ gì nữa: Cô Cúc là Fiancé và là đệ nhất phu nhân của Thầy Hiệu trưởng Lê Công Lợi! Có niên huynh nào đó đã tiếc nuối cho bạn bè, mượn hai câu thơ, viết lén lút ngoằn ngoèo trên bảng lớp đàn em cuối buổi học để thách thức Thầy giám thị: "Ngày mai trong đám xuân xanh ấy / Có kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi!". Trước đó, chúng tôi có nghe mấy niên huynh xì xào chòm xóm rất khẽ trong giờ ra chơi về chuyện tình này mà chẳng ai dám hé môi đi "tám" cho mang họa! Ngày đó, dưới trướng của Thầy có rất nhiều "hoa thơm, cỏ mướt" con nhà trâm anh, gia phong cỡ Ông Nghè, Ông Cử, Thầy Thông, Thầy Phán... có biết bao đồng nghiệp, đồng hương chốn sông Hương, núi Ngự mà Thầy Lợi đã gửi gắm một nữa của mình nơi xứ nắng nóng, cát bỏng và bão lụt triền miên này? Hay Thầy đã sâu nặng với mấy vần điệu liêu xiêu độc đáo của Nguyên Sa - Trần Bích Lan:

     "Áo nàng vàng, anh về yêu hoa Cúc ,

     Áo nàng xanh, anh mến lá sân trường. 

      Sợ thư tình không đủ nghĩa yêu thương

     Anh pha mực cho vừa màu áo tím."

                          (Trích "Tuổi mười ba".)


     Thầy Lê Công Lợi chỉ làm công tác quản lý, không trực tiếp giảng dạy môn học nào cả. Trường cũng không có chức danh Phó Hiệu trưởng. Trải qua 6 năm học làm Hiệu trưởng, Thầy đã gắn bó với một đội ngũ giáo sư đầy tâm huyết, đồng hành trao gởi con chữ cho con em vùng trũng lúa nước liên hoàn các xã: Kinh, Văn, Nhi, Sơn, Trường, Thọ, Thiện, Thành, Ba, Dương ... của quê hương Hải Lăng nghèo khó mà hiếu học.

     Cứ mỗi chiều Thứ Bảy, Thầy Lợi vào Huế thăm nhà với chiếc xe máy: BS (Brigestone - 50 cc) hợp với chiều cao và vóc dáng của Thầy! Sáng Thứ Hai , đầu tuần, Thầy đã có mặt sớm ở văn phòng cùng quý Thầy, Cô giáo ... Thật đúng như danh tính "Công Lợi", Thầy đã đem tâm và trí phục vụ việc công và mang đến lợi ích cho con em ... Xin kính cẩn cúi mình và đốt một nén tâm hương đến hương linh Thầy ... nơi cõi hiền, đất Bụt mà ngày Thầy lìa cõi tạm, con ở phương xa không về được để cùng bè bạn, đồng môn... tiễn đưa Thầy...

     Thế rồi ngôi trường lại chết yểu vào đầu mùa Xuân năm 1968 sau một đêm giao tranh: một bên công đồn còn bên kia tử thủ, để lại đống hoang tàn đổ nát trên đồi cát. Ngôi trường bi thương, vô tri nằm giữa hai làn đạn, bây giờ chỉ còn trong hoài niệm, khi nhớ và nhắc đến Thầy Hiệu trưởng, Quý Thầy, Cô giáo cũ cùng bè bạn, đồng môn ...

(Còn tiếp.)


READ MORE - NHỮNG MÃNH GHÉP KÝ ỨC VỀ MỘT NGÔI TRƯỜNG (4) - Trương Ngọc Bỉnh

THƠ PABLO NERUDA - Ngọc Châu phỏng dịch



THƠ 

PABLO NERUDA

 

Pablo Neruda (1904-1973) là bút danh của Ricardo Eliecer Neftalí Reyes Basoalto – tác gia và chính trị gia người Chilê, giải Nobel Văn học 1971. Sinh ngày 12-7-1904 tại thị trấn Parral, miền nam Chilê. Ông học tiếng Pháp và Giáo dục học, rồi dạy tiếng Pháp, làm nhà ngoại giao, đi rất nhiều nơi trên thế giới; là một trong những nhân vật quan trọng trong chính quyền Chile. Năm 1927 ông làm lãnh sự Chilê ở Burma (nay là Myanmar), năm 1932 ở Argentina, năm 1934 ở Tây Ban Nha. Năm 1945 được bầu vào Thượng nghị viện, nhưng mấy năm sau bị buộc tội phản quốc và phải trốn sang Mexico vì đã công khai phê phán chính phủ đương nhiệm. Năm 1970 ông về nước ra tranh cử Tổng thống, là bạn và người ủng hộ nhiệt thành của tổng thống S. Agende.

Pablo Neruda bắt đầu sự nghiệp văn chương từ rất sớm; hai mươi tuổi ông xuất bản tập thơ Hai mươi bài thơ tình và một bài thơ tuyệt vọng, là tập thơ bán chạy nhất ở Chile, làm cho ông trở thành một trong những nhà thơ trẻ nổi danh nhất ở Mỹ Latinh. Tập thơ Bài ca chung gồm 340 bài thơ được coi là kiệt tác đỉnh cao trong sự nghiệp sáng tác của ông. P. Neruda đã đi từ trường phái biểu tượng sang siêu thực và cuối cùng trở thành hiện thực, là nhà thơ nhập cuộc, nhà thơ chiến đấu, ảnh hưởng của thơ ông đối với các dân tộc nói tiếng Tây Ban Nha là rất lớn. Năm 1971 ông được trao giải Nobel vì những lời thơ phản kháng vang khắp thế giới, có một trí tưởng tượng mãnh liệt và chất trữ tình tế nhị. Ông được coi là một trong những nhà thơ hàng đầu của thế kỉ XX. Thơ ông được dịch nhiều và được yêu thích ở Việt Nam. P. Neruda mất ngày 23-9-1973 tại thủ đô Santiago.

 

Nhà thơ sống những năm thơ ấu và tuổi trẻ ở Temuco, quen biết với Gabriela Mistral, hiệu trưởng trường Trung học Nữ, người đã đem lòng yêu quý ông...

          Đây là bài thơ P. Neruda viết tặng nàng.



IF YOU FORGET ME 

I want you to know
one thing.


You know how this is:
if I look
at the crystal moon, at the red branch
of the slow autumn at my window,
if I touch
near the fire
the impalpable ash
or the wrinkled body of the log,
everything carries me to you,
as if everything that exists,
aromas, light, metals,
were little boats
that sail
toward those isles of yours that wait for me.

Well, now,
if little by little you stop loving me
I shall stop loving you little by little.

If suddenly
you forget me
do not look for me,
for I shall already have forgotten you.

If you think it long and mad,
the wind of banners
that passes through my life,
and you decide
to leave me at the shore
of the heart where I have roots,
remember
that on that day,
at that hour,
I shall lift my arms
and my roots will set off
to seek another land.

But
if each day,
each hour,
you feel that you are destined for me
with implacable sweetness,
if each day a flower
climbs up to your lips to seek me,
ah my love, ah my own,
in me all that fire is repeated,
in me nothing is extinguished or forgotten,
my love feeds on your love, beloved,
and as long as you live it will be in your arms
without leaving mine.

Pablo Neruda

 

NẾU EM QUÊN TÔI

Muốn em tỏ một điều thôi

Chừng như em đã biết rồi, là khi:

 

Qua song, vầng trăng pha lê,

giữa cành đỏ lá,

thu về chậm sao,

anh nhìn.

Tay khẽ chạm vào

lớp tàn ảo,

vỏ nhăn nheo củi cành,

sát bên bếp lửa phòng anh.

Tất cả chúng

đều muốn giành về em.

Vẻ như ánh sáng, hương thơm

đường ray tàu

hay cánh buồm nổi trôi

mọi tồn tại giữa cõi đời

đều tới đảo,

nơi em ngồi chờ anh.

 

Nếu khi

em bớt yêu anh

Một chút thôi

anh cũng đành tuân theo.

 

 

Nếu bỗng dưng có một chiều

quên tìm, em chẳng nghĩ nhiều về anh,

cho rằng anh đã quên nhanh,

 

Chắc rằng đấy

chuyện đành hanh, điên khùng.

Kệ cho ngọn gió thổi tung

đời anh

mảnh vải

giữa rừng biểu trương

Và em quyết định tách đường,

bỏ anh ven biển,

giữa phương trời này,

mầm từng mọc rễ xanh cây.

Thì em nên nhớ cũng ngày ấy thôi,

Tay anh lại níu cuộc đời,

chân anh lại bước

tìm nơi đất hiền. 

 

Nhưng nếu một ngày nên duyên,

một giờ em muốn mình nên vợ chồng

Vị ngọt ngào giữ trong lòng.

đặt bông hoa thắm sắc hồng lên môi,

Kiếm tìm anh,

thì em ơi,

hỡi người yêu, hỡi cuộc đời của anh!

Lại bùng lên ngọn lửa xanh

chẳng quên, chẳng tắt, tình anh tuôn trào

sống bằng tình của em trao,

đời này sẽ chẳng khi nào rời xa

Mình là mãi của nhau mà...

 


 ALWAYS


 I am not jealous

of what came before me.

Come with a man

on your shoulders,

come with a hundred men in your hair,

come with a thousand men between your breasts and your feet,

come like a river

full of drowned men

which flows down to the wild sea, to the eternal surf to Time!

Bring them all

to where I am waiting for you;

we shall always be alone,

we shall always be you and I

alone on earth

to start our life!

 

LUÔN NHƯ VẬY

 

Anh không là người ghen tuông

Với ai bước trước con đường mình đi

Cứ cõng theo - ngại ngần chi

Một hay trăm đấng nam nhi bám chằng

Dấu trong tóc, trong ngực nàng

Giữa  hai chân cũng chẳng màng gì đâu

Kể cả một dòng sông sâu

Đầy chàng chết đuối lao đầu ra khơi

Chịu sóng xô dằn muôn đời

 

Cứ đem tất cả tới nơi anh chờ

Chỉ anh với em thôi mà

Thế gian này của đôi ta, hai người

Bắt đầu cuộc sống đẹp tươi!



I Do Not Love You Except Because I Love You

 

I do not love you except  because I love you;
I go from loving to not loving you,
From waiting to not waiting for you
My heart moves from cold to fire.

I love you only because it's you the one I love;
I hate you deeply, and hating you
Bend to you, and the measure of my changing love for you
Is that I do not see you but love you blindly.

Maybe January light will consume
My heart with its cruel
Ray, stealing my key to true calm.

In this part of the story, I am the one who
Dies, the only one, and I will die of love because I love you,
Because I love you, Love, in fire and blood.

 

KHÔNG YÊU BỞI ĐÃ QUÁ YÊU 

 

Không yêu bởi quá yêu em

Yêu – rồi có lúc chẳng thèm yêu ai

Chờ -  đến ghét đợi chờ hoài

Tim lúc lạnh giá, lúc ngời lửa thiêu 

 

Là em, nên mới yêu nhiều

Hận cũng ghê gớm, bao điều hờn cay

Bám em, đo dò tháng ngày

Yêu mà không thấy, tình này thong manh 

 

Tháng giêng có thể hủy nhanh

tim anh - bởi tia sáng xanh bạo tàn

Lấy cắp chìa khóa an toàn

kho  yên bình những tháng năm cuộc đời

 

Trong chuyện này mình anh thôi

Sẽ chết đi, chết bởi người anh yêu

Mối tình máu chảy lửa thiêu.


Ngọc Châu phỏng dịch.

READ MORE - THƠ PABLO NERUDA - Ngọc Châu phỏng dịch