Chúc Mừng Năm Mới

Văn Nghệ Quảng Trị kính chúc quý nhà thơ, nhà văn cọng tác viên và quý bạn đọc Năm mới 2017 Đinh Dậu VẠN SỰ AN LÀNH

Wednesday, November 30, 2016

THƠ TAGORE RABINDNARATH - Ngọc Châu dịch




THƠ TAGORE RABINDNARATH

N0 32

I know you will win my heart some day, my lover.
Through your stars you gaze deep into my dreams;
You send your secrets in your moonbeams to me, and I muse and my eyes dim with tears.
Your wooing is in the sunny sky thrilling in the tremulous leaves,
in the idle hours overflowing with shepherds' piping,
in the rain-dimmed dusk when the heart aches with its loneliness.

BÀI THƠ SỐ 32

Em biết sẽ có một ngày
Anh chiếm trọn trái tim này anh ơi
Rọi các ánh sao sáng ngời
Anh nhìn sâu giấc mơ đời trong em
Gửi những bí mật khát thèm
Qua ánh trăng khiến mắt em lệ mờ
Những câu khen nịnh rất thơ
Khiến không trung cũng ngẩn ngơ nắng trời
Rụt rè đám lá xanh tươi
Run tiếng sáo mục đồng nơi chăn cừu
Mịt mù mưa rơi liêu xiêu
Tim em đau trong cô liêu quá chừng.

Ngọc Châu dịch


When She Passed By Me

When she passed by me with quick steps, the end of her skirt touched me.
From the unknown island of a heart came a sudden warm breath of spring.
A flutter of a flitting touch brushed me and vanished in a moment, like a torn flower petal blown in the breeze.
It fell upon my heart like a sigh of her body and whisper of her heart.

KHI EM ĐI NGANG QUA TÔI

Nàng đi nhanh trước mặt tôi
Váy viền chỉ khẽ quệt rồi lướt qua
Mà từ góc đảo tim xa
Chợt bừng hơi ấm như là xuân sang
Cánh hoa gió cuốn nhẹ nhàng
Chạm rồi bay làm xốn xang lòng người
Nhưng như áp vào hồn tôi
Nàng - cùng với tiếng khẽ cười con tim.

Ngọc Châu dịch

The Fugitive - No 2

Lucky was my awakening this morning, for I saw my beloved.
The sky was one piece of joy, and my life and youth were fulfilled.
To-day my house becomes my house in truth, and my body my body.
Fortune has proved a friend, and my doubts are dispelled.
Birds, sing your best; moon, shed your fairest light!
Let fly your darts, Love-God, in millions!
I wait for the moment when my body will grow golden at his touch.

NGƯỜI THOÁNG HIỆN - Bài số 2

Bình minh may mắn thấy ngay
người tôi yêu dấu đêm ngày ngóng trông
Niềm vui như mảnh trời trong
Cuộc đời, tuổi trẻ tươi hồng đắm say.
Nhà - đúng nhà mình hôm nay
Và tôi - mới đúng tôi ngày yêu đương.
Vận may thành bạn dễ thương
Nghi ngờ biến mất, tìm đường chạy xa
Trăng ơi, hãy sáng mặn mà
Còn chim hãy hát khúc ca tuyệt vời
Bắn đi Thần Ái Tình ơi
Triệu mũi tên vào tim người đang yêu
Tôi đã chờ đợi bao nhiêu
Phút giây vàng ngọc, yêu chiều vuốt ve.

Ngọc Châu dịch


READ MORE - THƠ TAGORE RABINDNARATH - Ngọc Châu dịch

TƠ GIĂNG - Thơ Nguyễn Ngọc Kiên





TƠ GIĂNG

Cửa sổ phòng anh để gió lùa
Ngoài kia con nhện vẫn giăng tơ
Hương hoa vẫn ngát theo làn gió
Mê mải anh tìm những tứ thơ.

Em đến thăm anh buổi tối này
Ngắm nhìn khung cửa đến mê say
Có gì liên tưởng mơ và thực
Có lẽ tơ hồng kết từ đây.

Anh mới bình tâm nhận thấy rằng
Hồn em cũng tựa lưới tơ giăng
Cho anh ngơ ngẩn từ hôm ấy
Đã vướng vào em, em biết chăng?

                       Hải Hậu, 5/201
                   Nguyễn Ngọc Kiên

READ MORE - TƠ GIĂNG - Thơ Nguyễn Ngọc Kiên

DẠ KHÚC MÙA ĐÔNG - Thơ Nhật Quang


           Nhật Quang



DẠ KHÚC MÙA ĐÔNG

Chiều rơi gió ngả vào Đông
Tìm đâu màu nắng em hong tóc mềm
Sương loang đẫm ướt niềm riêng
Đàn ai rưng rức buông đêm giọt sầu ?
Dư âm... nấc lạnh canh thâu
Vàng khuya, mắt trắng xé nhàu niềm mơ...
Tay nâng cung phím hững hờ
Đường tơ run rẩy, dật dờ nhẹ lơi
Hồn Đông níu khúc chơi vơi
Bỏ Thu hiu hắt lá phơi sang mùa
Tim côi nghe buốt gió lùa
Rưng rưng màu nắng Thu vừa nhạt phai.

                                         Nhật Quang
                                           (Sài Gòn)

READ MORE - DẠ KHÚC MÙA ĐÔNG - Thơ Nhật Quang

VÙNG ĐẤT MỚI - Thơ Vĩnh Hoàng


   
          Tác giả Vĩnh Hoàng



VÙNG ĐẤT MỚI

“Sài Gòn nước chảy rẽ hai
Ai về Gia Định, Đồng Nai thì về”
Đây Đồng Nai, đất đai màu mỡ
Nơi dung thân làm lại cuộc đời
Nửa đường đứt gánh chơi vơi
Khốn qua ải Bắc, khó về trời Âu ;
Nghĩ tủi kiếp làm thân trâu ngựa
Buồn giận người dạ sói, mặt dê
Quê cha đành bỏ mà đi
Vì chăng, chẳng biết còn gì nữa đâu ?
Con đói rách, lòng cha quặn thắt
Vợ ngày đêm nước mắt lưng tròng
Than ôi! Số kiếp long đong
Cuộc đời chôn kín, trong vòng rồi sao ?
Nhớ miền Nam, lòng ao dạ ước
Cũng đánh liều cất bước ra đi
May ra tìm lại chút gì
Dư âm còn sót chưa về hư vô
Ôi! Tiếc công chăm lo đèn sách
Ngày bút nghiên viết lách đã quen
Nửa đường lỡ mối tơ duyên
Bút xưa quên lãng, nay chuyên cuốc cày
Tay đốn ngã rừng cây bát ngát
Chân gót mềm, dẫm nát chông gai
Nước mắt giọt ngắn, giọt dài
Mồ hôi tuôn chảy như ngoài trời mưa
Nào nghề nghiệp thợ cưa, thợ cội
Nào phá rừng, đốt rẫy trồng ngô
Tháng ngày vất vã, đói no
Bây giờ bĩ cực, bao giờ thái lai ?
Tay chai cục, mà vai đã phỏng
Chân gót mòn, đã mỏng hết da
Áo kia rách, chỉ còn tà
Da đen xạm nắng, ôi là nếp nhăn
Lòng bâng khuâng, nhìn mình thay đổi
Bởi thời gian, chớ vội trách ai
Thức lâu mới thấy đêm dài
Rồi ra sẽ biết ai người thế nao !?!

                            Vĩnh Hoàng
                                  1982

READ MORE - VÙNG ĐẤT MỚI - Thơ Vĩnh Hoàng

VỚI NGƯỜI CON GÁI KHMER - thơ Trúc Thanh Tâm

  


  Trúc Thanh Tâm
 
VỚI NGƯỜI CON GÁI KHMER

  Ngũ âm với điệu Lâm Thon
  Thời gian như đã gọt mòn lòng anh
  Vào mùa Tháng Chét trời xanh
  Nắng lung linh nắng tóc tình tự bay

  Đường thơm Té Nước nhớ ai
  Mưa qua vòm lá khép ngày chờ mong
  Gió non tơ cũng thẹn thùng
  Dường như hoa bướm phải lòng với nhau 

  Đêm về nói với trăng sao
  Mắt em buồn đến nghìn sau vẫn tình
  Tê Vô Đa hỡi thần linh
  Ta còn mắc nợ câu kinh yêu người.

  T.T.T.
 (Châu Đốc)


READ MORE - VỚI NGƯỜI CON GÁI KHMER - thơ Trúc Thanh Tâm

QUA BÃI HÒN RƠM - chùm thơ Lê Thanh Hùng

Ảnh tác giả










LÊ THANH HÙNG

Qua bãi Hòn Rơm

Chiều đi qua bãi Hòn Rơm
Vẫn con sóng cũ, đổ chồm gành xưa
Gió làng chài, nhịp nhặt thưa
Lẫn trong bãi tắm, phỉnh lừa bóng em
LTH


Tình xa

Anh yêu em, dẫu không còn trẻ nữa
Rất tự nhiên, đằm thắm, một tâm hồn
Yêu lặng lẽ, như chưa hề chọn lựa
Chỉ âm thầm, say đắm những nụ hôn
                       *
Dẫu đã biết, tình xa đầy trắc trở
Sao vẫn bồi hồi, theo mỗi dấu chân
Cứ luyến tiếc, sau mỗi lần gặpgỡ
Cuối đường quanh, từ biệt biết bao lần
                        *
Nắng tháng năm, giòn đồng sâu khô khốc
Hoàng hôn rơi tàn, cháy đỏ hắt hiu
Hàng cây khẳng khiu, vặn mình hé lộc
Đợi cơn mưa chiều, bùng nổ tin yêu
                        *
Ảo ảnh trôi đêm, chưa tròn giấc mộng
Giật mình nghe, đâu tiếng cột qua kèo ...
Vẫn nguyên vẹn, một tình yêu cháy bỏng
Mê đắm dặm đời, anh cố mang theo ...
                                                 VII-15
LTH


Em về ngang qua phố cũ

Con đường quen, vội vã bước chân hoang
Reo cuốn quýt chồng lên nhau, từng lớp
Bươn bả nắng, dòng xe trôi choáng ngợp
Đường phố cũng oằn cong, nếp sống mòn ...
                          *
Em đắn đo, cơ hội để kiếm tìm
Sao buông thả đánh rơi trong kẻ nắng
Một dấu tình, bao năm mang trĩu nặng
Cuốn dòng đời, treo se thắt con tim
                        *
Ngõ hẹp quanh co, chìm đắm phận người
Chao đảo, đắn đo hai bờ sáng tối
Luẩn quẩn mùa, mưa trôi, nắng dội
Chín mọng xuân thì, vẫn thắm tươi
                       *
Đường phố bừng lên, nắng cuối ngày
Dội lên bóng đèn đường lấp lóa
Em bước trong điều gì lan tỏa?
Một đoạn đời vương vãi đâu đây ...
LTH


Qua Tân Phú

Góc nắng
Mờ cong chiều Tân Phú
Hoàng hôn
Buông
Dốc cát dặm dài
Còn nguyên sắc
Ngày xuân
Quyến rũ
Em sẽ sàng
Trong nỗi giêng hai

Lê Thanh Hùng

huyện Bắc Bình, Bình Thuận
READ MORE - QUA BÃI HÒN RƠM - chùm thơ Lê Thanh Hùng

CHIỀU HƯ THỰC - Thơ Đại Ngàn



                         Tác giả Đại Ngàn



CHIỀU HƯ THỰC

Bài thơ tình ngày ấy
Có nụ hôn gài đêm
Ngỡ là không tới được
Cứ tưởng rồi sẽ quên
Bất ngờ chiều hư thực
Nghiêng mảnh vườn bình yên
Ấm tay người làm lược
Gửi Đông mùa Thu tin
Đêm có còn mê muội?
Gió có còn thản nhiên?
Chiều đan chiều thương muộn
Thức dậy hương mùa quên

                         Đại Ngàn

READ MORE - CHIỀU HƯ THỰC - Thơ Đại Ngàn

Tuesday, November 29, 2016

MẸ ƠI ! Ngọc Liên & Đức Hạnh





MẸ ƠI !

Kính mừng thiếu nữ Si-on
Như loài huệ trắng vẹn tròn sắc hương
Hồng ân Chúa trải bên đường
Từ khi thơ ấu vần thương thắm nồng.

Xin Người đoái mắt thương trông
Đoàn con giữa chốn bụi hồng hôm nay
Ân tình xin rót tràn tay
Cho niềm cậy mến ngập đầy lối đi.

Lời kinh con vẫn thầm thì
Lúc trời trở gió hoặc khi bão bùng
Biết rằng đời vốn mông lung
Nương nhờ bóng Mẹ để cùng bước qua.

Hồng trần bao nỗi xót xa
Nguyện ân tình Mẹ chẳng nhòa tim con
Trót mang thân phận mỏng giòn
Mẹ ơi dìu dắt cho tròn mến thương !


                                     Ngọc Liên
                                     21.11.2016

HỌA:

HOA MÂN CÔI

Mặt trời tỏa sáng Si - on
Ân tình Trinh Nữ chu tròn ngát hương
Hoa hồng thắm nở Thiên đường
Mari.. nhân ái tình thương mãi nồng

Chúng con khẩn nguyện đợi trông
Vườn yêu trải thắm hoa hồng thời nay
Nguyện cầu con chắp đôi tay
Lòng con hố thẳm.. lấp đầy Chúa đi

Mở lòng hoa ái đúng thì
Theo con “đường hẹp”, dù khi bập bùng
Phong ba bảo táp lạnh lùng
Cho con Cậy, Mến.. yêu cùng vượt qua


Thương người sầu khổ gần xa
Suối nguồn tình Mẹ chẳng nhòa tâm con
Mân Côi hoa ái nở giòn
Kính dâng lên Mẹ vun tròn yêu thương. 

                                           Đức Hạnh
                                          22.11.2016


READ MORE - MẸ ƠI ! Ngọc Liên & Đức Hạnh

BIỂN MẶN - Truyện ngắn của Thủy Điền


            


               BIỂN MẶN

Sau chuyến nghỉ hè tại Vũng Tàu và những gì đã trải qua tại khách sạn “Biển Mặn “ Nhan đã chợt hiểu ra Linh không bao giờ yêu mình mà chỉ xem là tình bạn cao cả mà thôi. Rồi nàng bỗng dưng không khóc  nữa và càng kính trọng Linh hơn.
   Hai người gặp nhau trong trường hợp ngẩu nhiên của buổi tiệc Sinh nhật qua trung gian một người bạn cũ. Câu chuyện qua, lại rồi đường ai nấy đi ngỡ không bao giờ gặp lại, mà dẫu có gặp thì chắc cũng lâu lắm. Nhưng không ngờ! Năm ấy sau khi tốt nghiệp Cử nhân Linh tìm được việc làm tại một thành phố lớn. Phải nói khi đến đây đi làm và tìm một chỗ ở rất là khó khăn. Tình cờ một hôm chàng lang thang dạo phố thì gặp lại Nhan. Nhan đã làm việc và ở đây gần năm năm, gần như thổ địa xứ nầy, nàng quen rất nhiều nơi . Lúc đầu tìm chưa được nhà, Nhan nhã ý mời Linh về nhà nàng nghỉ tạm ít hôm rồi hãy tính, nhưng Linh từ chối và tạm ở chung với một người đồng nghiệp. Cũng may, đúng tuần sau Nhan đã tìm được một căn gác nhỏ tạm thời cho Linh cạnh nhà nàng. Những ngày đầu Nhan thường hay đến với  Linh, giúp chàng những chuyện lặt vặt, tâm sự  và thường rủ nhau đi ăn  vào những buổi chiều sau khi tan sở.
   Thời gian- rồi thời gian tình cảm càng ngày càng gắn bó, Nhan bắt đầu để ý yêu Linh, ngoài những giờ làm việc tại Công sở, nàng luôn dành hết số thời gian còn lại cho Linh, nàng xem Linh như cái gì của riêng mình không hơn, không kém và chính Linh cũng nhận thấy điều ấy nên càng thương nàng nhiều hơn. Thỉnh thoảng Linh cũng tự hỏi? Tự nhiên mình có một người con gái quí mến và thương yêu mình như thế. Tại sao? Mình không đón lấy và đáp lại tấm chân tình ấy. Nhưng nghĩ thì nghĩ vậy, chàng vẫn luôn thận trọng vì mình mới vừa đến đây. Qua những lần giao du chàng nhận ra Nhan cũng chưa có mối tình nào cả nên chàng cũng bắt đầu ngã lòng đôi chút.
   Cứ mỗi độ vào hạ, mọi người đều có một thời gian nghỉ nhất định, Nàng luôn chuẩn bị sẵn sàng mọi thứ như: Địa điểm. Hotel, vé máy bay v…v để chàng và nàng cùng thụ hưởng, nghỉ ngơi sau những ngày làm việc mệt nhọc. Nhưng rất tiếc nàng hơi quá vội, lúc nào nàng cũng ngỡ chàng là của riêng mình, nên đôi lúc có những cử chỉ và hành động không phù hợp với chàng. Bởi thế, tình cảm chàng dành cho nàng chỉ là tình bạn bè cao cả còn tình yêu thì chàng tự cãn ngăn mình trong mọi tình huống. Thoạt đầu nàng cũng chưa rõ về chàng một cách chính chắn, nên đôi khi đã xảy ra những cuộc giận dỗi khá nghiêm trọng. Tuy, dù hoàn cảnh nào chàng cũng luôn giữ bình thản tránh mọi sự việc xấu dần thêm. Qua những cơn ấy, mọi việc đều trở lại bình thường, hai người bên nhau thân thiết như đôi tình nhân thật sự.
    Sau những lần thử thách và chung đụng. Linh xét nghĩ, mình nên tỉnh táo hơn. Đối với Linh chàng lúc nào cũng cho nàng là một người bạn tốt, khó kiếm trên cõi đời nầy và riêng tình yêu thì không thể nào được vì trong cuộc sống giữa chàng và nàng đều có những thế giới khác nhau. Chàng luôn bảo mình hãy dừng lại càng sớm càng tốt tránh hậu quả ngày mai kẻo mất cả hai.
   Tuy biết thế, nhưng nàng luôn đặt hy vọng ở chàng và tìm mọi cách để hai đứa được gần nhau, nhưng cuối cùng kết quả vẫn là con số cũ. Và mới đây nàng và chàng cùng đưa nhau ra Vũng Tàu nghỉ một tuần tại Hotel “Biển Mặn “ Nàng cũng tạo mọi điều kiện và hoàn cảnh thích hợp. Nhưng chàng vẫn lặng thinh trong tình ái và cứ xem nàng như ngày nào vừa mới quen nhau.
  Sau chuyến đi lần chót ấy nàng chợt nghĩ ra là chàng không yêu mình thật mà chỉ xem như người bạn thân thiết trong cuộc sống mà thôi. Thường thì mỗi lần chàng lạnh nhạt nàng hay âm thầm khóc và khóc đến khi nào chàng xin lỗi thì thôi. Nhưng hôm nay lại khác, khi nhận diện ra sự việc nàng không còn khóc nữa và luôn thầm bảo trong lòng “Linh thật quả là  người bạn tốt, một con người cao thượng, luôn giữ đúng tình bạn chân chính và Linh “Đáng được trân trọng trong cuộc sống của nàng.
-Trong im lặng
             tình bạn vẫn chảy trôi
                      một năm sau
                              nàng báo tin cho chàng biết
                                        nàng đã tìm được một tình yêu mới và
                                                  nàng đi lấy chồng…!
- Chúc Nhan luôn hạnh phúc và chúng ta vẫn là những người bạn tốt như thuở ban đầu.

                                                                              Thủy Điền
                                                                             27-11-2016

READ MORE - BIỂN MẶN - Truyện ngắn của Thủy Điền

RU HỜI NẮNG... - Thơ Trần Mai Ngân





RU HỜI NẮNG...

Em say cơn nắng. Say ! 
Em say cơn nắng. Trưa .
Ơi à, em say anh...

Ru loanh quanh, loanh quanh
Mình mong manh, mong manh
Em say cơn nắng xưa 
Ơi à, em say anh

Nhốt lại mây bay. Xa 
Tan mộng, rời chiêm bao 
Ơi à, trời cao - cao...
Sao ta đành phụ nhau !


Sao đành, đành phụ nhau 
Ơi... Ru hời... hời... đau !

           Trần Mai Ngân

READ MORE - RU HỜI NẮNG... - Thơ Trần Mai Ngân

SÂU NẶNG NGHĨA TÌNH - Hồ Sĩ Bình


Từ nhiều năm trước, mỗi lần về Quảng Trị, Quát đều ghé thăm tôi tại Đà Nẵng. Trong những lúc uống cà phê với nhau dọc đường, Quát vẫn vội vội vàng vàng rồi xách máy ảnh lên đường. Hỏi, chỉ nghe trả lời là về Quảng Trị để chụp ảnh. Anh trở lại vùng đất ấy rất dài ngày, ăn dầm ở dề lặn lội khắp hang cùng ngõ hm để săn ảnh. Tôi hỏi: Sẽ làm gì với hàng nghìn bức ảnh như thế? Rõ ràng đầu tư cho một cuộc chơi như thế - quá tốn kém, thời gian và sức lực của một người đã bước qua tuổi 65. Ngày ấy anh chẳng nói gì, chỉ cười … chụp để chơi thôi, chơi cho vui ấy mà.
Mưa lụt ở vùng trũng Hải Lăng


Nói vậy nhưng không hề “chơi cho vui” chút nào mà nghiêm túc, rất nghiêm túc là đằng khác. Có lẽ anh giữ bí mật trước khi có một sản phẩm trình làng. Anh đã chịu khó ln lội khắp Quảng Trị, từ Ô Lâu, Thạch Hãn, Hiền Lương, sông Hiếu từ đầu sông đến cuối sông, chợ quê, làng quê, lễ hội, những vùng trời yên ả còn lưu giữ dù rất mong manh nét xưa cũ, kể cả những quán nhỏ trong mưa bay, những cung đường trong sương lạnh, em gái đạp xe về dưới mưa…

Cái cách anh đi “săn ảnh” cũng vội vàng cấp tập như sợ trễ, sợ không kịp nữa, sợ mốt mai mất đi không còn gì để lưu giữ. Trời mưa bão, bão ngoài mình thì kinh hoàng biết chừng nào,anh bị bệnh gout hành hạ đãhơn 10 nămthỉnh thoảng chân bước đi cà nhắc khó nhọc thế mà anh vẫn xách máy về cho được, cố “canh” cái thời điểm thích hợp nhất để lấy ảnh dù trời có dông gió bão bùng. Có người cho là “điên”. Còn anh thì dứt khoát - chụp ảnh Quảng Trị phải chụp cho được khoảng khắc của mưa gió bão lụt mới đúng cái hồn Quảng Trị, ra cái chất đặc trưng của vùng đất này.

Biết nói sao được thời trẻ thơ của một người từng lớn lên trên vùng đất này, mưa lụt bão bùng là một ám ảnh đè nặng lên cuộc sống của người dân, dưới cái nhìn của tuổi nhỏ cũng lắm buồn vui với những khóc cười. Mưa lụt trong góc nhìn của nghệ thuật với Quát không phải là nét đẹp hiển thị mà chính là cái sâu thẳm ẩn ức của cảm xúc, cái đẹp trong sự liên tưởng gợi mở, dù đôi khi chụp toàn cảnh nhưng lại được nhìn rõ hơn ở những chi tiết như những góc khuất được mở ra bằng những câu chuyện về làng quê, sông nước với không gian mênh mang thấm đẫm tình cô lữ.

Và rồi, Quảng Trị - Đi nhớ về thương (*) tập vựng ảnh ra mắt với công chúng với gần 180 bức tuyển chọn từ hàng ngàn bức ảnh anh chụp trong nhiều năm trời được in couché màu sang trọng, được chăm chút công phu theo từng chủ đề: Nắng gió, Sông nướcTín ngưỡng cát ven biểnDi tích, Làng quê yên bình, bà mẹ quê… Anh không có ý định “làm một tập kỷ yếu hay địa phương chí bằng hình ảnh và cũng không nhằm giới thiệu những điểm đến cho du khách”, mà chỉ với “mong muốn sẻ chia cảm xúc với người Quảng Trị sống xa quê” những rung động của một người xa quê trở về nhớ lại một thời đã xa… như lời tâm tình của tác giả.

Phạm Đình Quát cầm máy cũng đã gầ50 năm  làm báo đã nhiều năm, nhưng Quảng Trị - Đi nhớ về thương không hề là ảnh báo chí thời sự, nó là ảnh nghệ thuật. Ảnh của anh tự nhiêntrung thực; không sắp đặt và không sử dụng các kỹ xảo nhiếp ảnh của kỹ thuật s. Cuộc sống và khung cảnh trong ống kính của anh là những khoảng khắc có khi là tình cờ, như một chút thoáng qua, một chút bối rối nếu có chuẩn bị thì chỉ để chọn góc ảnh, ánh sáng. Vì thế những tác phẩm của anh có chiều sâu và sự mềm mại. Hình như mỗi bức ảnh là mỗi câu chuyện trộn lẫn giữa ký ức, giữa giấc mơ và thực tế của một người đã lớn lên giữa những năm tháng đầy đạn bom trên vùng đất này.

Mỗi bức ảnh của anh trong khát vọng từ ký ức, kỷ niệm trong khi khai thác chất liệu hiện thực hôm nay. Anh luôn ý thức bởi “sự nhìn lại, nhớ lại” bằng hình ảnh trong tâm tưởng của một người xa quê trở về nên nó sẽ đánh động vào tâm thức của người cùng cảnh ngộ. Ví như khi chụp ảnh về đề tài làng, vẫn là đụn rơm, bến nước, đồi cát, đàn bò, miếu mạo…những tấm ảnh phong cảnh với tiêu chí nghệ thuật khơi gợi cảm xúc từ quá khứ bằng những khoảnh khắc dài lâu - đọng lại dội ra những chuyện kể của đời người đã trải qua trên vùng đất này. Ảnh về sông nước cũng thế, dù không trực diện với chiến tranh nhưng nó khơi gợi những tháng năm chia cắt đạn bom mất mát, những dòng sông Hiền Lương, Thạch Hãn, Ô Lâu, sông Hiếu trong tâm thức về nguồn cội, gốc rễ của con người Quảng Trị hôm nay.

Chùm ảnh Chợ tỉnh, chợ quê thật sinh động, quê kiểng, chi tiết, đặc biệt những “chân dung” những mẹ, những chị, người bán bánh bao dạo, ông già may áo… với những nải chuối, nhúm ngũ cốc, mấy quả dưa và phiên chợ ngày Tết. Chao ôi - những cảnh đời thân phận, hình ảnh gợi nhớ thao thiết một thời quá vãng, nó bâng khuâng ấm áp. Đó là câu chuyện của quá khứ - hiện tại được tiếp nối trong những góc nhìn đầy trắc ẩn của đời người. Ảnh của anh tự nhiên trung thực không phải ở dạng đèm đẹp, sặc sỡ, sắp đặt dàn dựng hay tô v chung chung. Đôi khi là những câu chuyện về người đi xa về lại - ngắm nhín bằng một lời thủ thỉ yêu thương, ngẩn ngơ tiếc nuối, bổi hổi bồi hồi dấu xưa kỷ niệm, dùng dằng người ở kẻ đi. Đó là nỗi thao thức quê nhà vọng tưởng dù cách xa hay hiện hữu trên quê nhà.

Anh như kẻ phong trần lãng tử trở về ngồi lại nơi bến sông xưa, nhìn sông nước cảnh vật - thật ra để nhìn lại mình bằng thái độ của một người đã thấm một nỗi đau luân lạc. Nhiếp ảnh, nói cho cùng là điểm nhìn của cá nhân, là “cái tôi” của thị giác, chụp cái gì cũng là chụp mình mà thôi. Yêu thương đắm đuối một đời với vùng đất nắng lửa mưa dầm, chụp ảnh Quảng Trị với Quát là chụp lại bóng mình, chuyện đời mình cả thôi. Quảng Trị - Đi nhớ về thương trong một tình yêu dâng hiến, đối với Quát còn là sự tri ân sâu nặngnghĩa tình với người và đất Quảng Trị.

Ai đi xa cố hương mà không khỏi bùi ngùi thương nhớ khi giở từng trang sách ảnh của anh?!
____________________________________________________


(*) Đi nhớ về thương. Phạm Đình Quát. NXB Hội Nhà văn. 2016




READ MORE - SÂU NẶNG NGHĨA TÌNH - Hồ Sĩ Bình