Chúc Mừng Năm Mới

Văn Nghệ Quảng Trị kính chúc quý nhà thơ, nhà văn cọng tác viên và quý bạn đọc Năm mới 2017 Đinh Dậu VẠN SỰ AN LÀNH

Sunday, January 10, 2016

CƠM NẮM TRÊN ĐỒNG - Tản văn Lê Lam Hồng




Lê Lam Hồng

CƠM NẮM TRÊN ĐỒNG

Tản văn


Với thế hệ chúng tôi, sống trên miền Bắc vào thập kỷ sáu mươi của thế kỷ XX, món cơm nắm đi làm đồng không bao giờ quên được bởi nó mang dấu ấn của một thời gian khổ nhưng luôn đầy ắp niềm vui… Cơm nắm trên đồng; giản dị, đơn sơ thuở ấy sao mà ngon, mà nhớ hoài đến thế ! Hay tuổi ăn tuổi ngủ chúng tôi ngày ấy luôn luôn có nhu cầu nạp “năng lượng” để lớn lên từng ngày ?

Nói đến cơm nắm, trước hết là nói đến cái mo cau thân thuộc. Tàu cau rụng xuống, bà nội cắt lấy phần mo cau; phần sống và lá thì bó gọn lại, làm chổi quét sân vào mỗi sáng mỗi chiều. Dùng dao sắc lột dọc theo thớ vỏ cứng bên ngoài. Xong ta sẽ được phần mo phía trong mềm và thơm dìu dịu hương hoa cau. Phơi mo cau được nắng để vật dụng này luôn được khô ráo, sạch sẽ, thơm tho và cất nơi cao ráo.

Để chuẩn bị cho ngày mai làm đồng cả ngày; Mẹ thức dậy sớm từ lúc gà gáy lượt đầu để nấu cơm. Mà hồi ấy chỉ có cơm độn “trường kỳ” quanh năm. Mùa nào độn thức nấy. Lúc thì độn khoai tươi còn thơm mùi nhựa khoai từ bãi sa bồi mới đưa về, lúc thì độn khoai khô xắt lát thơm ngào ngạt. Lúc thì độn ngô, nhìn vàng hực cả nồi…

Mẹ lấy mo cau, dấp nước sạch. Đợi một lúc thì mo cau nở ra, trở nên mềm mại. Sau khi dùng đũa cả xéo qua xéo lại cho lượng cơm ít ỏi nhuyễn vào khoai, mẹ xúc ra mo và bắt đầu nhồi mo cơm cho thật chặt. Nước uống là nước chè xanh đựng trong quả bầu nậm lớn phơi khô, lấy lá chuối khô làm nút. Mẹ lấy miếng lá chuối khô sạch; gói món lạc, vừng ( hai thứ rang chung lên cùng muối hột, giã nhỏ thêm một ít đường nếu có) mang theo làm thức ăn.

Mo cơm, gói lạc vừng được bỏ vào cái bao vải nhỏ, mang theo cùng gánh gồng lên đồng nhổ lạc, bẻ ngô cho hợp tác xã. Cả cánh đồng râm ran không ngớt tiếng nói cười, tiếng bẻ ngô rào rào của các anh, các chị và của các bà. Vui nhất là đi nhổ lạc trên đồng. ai cũng “tận dụng” đòn gánh, cây nhỏ mang theo làm cái lều trú nắng. Mọi người gom cây lạc vào, ngồi trong lều mà rứt củ ra, bỏ vào thúng cho đầy. Nghe chừng đã giữa trưa, mọi người ngừng tay để ăn cơm vì làm công việc chân tay mau đói bụng lắm.

Nắm cơm được mở ra. Mẹ lấy dao cắt thành từng khoanh tròn, dày cỡ nửa đốt ngón tay. Gói vừng lạc trải ra. Mọi người cầm từng khoanh cơm mịn chắc, thoang thoảng mùi khoai, mùi hương mo cau và chấm với vừng, lạc ăn ngon lành.

Có ăn cơm nắm trên đồng vào buổi trưa thế này mới thấm thía cái ngon, cái ngọt ngào của nó. Vị ngọt của khoai, vị bùi của lạc, vừng quyện vào nhau thật hấp dẫn. Loáng một cái, bữa cơm nắm đã xong. Món nước chè tươi lúc này thật đắc địa. Uống từng ngụm thơm lừng để giải khát, để tan biến mêt nhọc trong cái nắng chói chang của trưa hè…

Cơm nắm trên đồng, hoài niệm đã lùi xa cùng năm tháng nhưng tôi không thể nào quên được …
                                                                                      LLH

Lê Đức Đồng
Trường THPT Chuyên Nguyễn Thị Minh Khai- Tỉnh Sóc Trăng
leducdongst@gmail.com


No comments: